{"status":"ok","message-type":"work-list","message-version":"1.0.0","message":{"facets":{},"total-results":221,"items":[{"indexed":{"date-parts":[[2022,4,4]],"date-time":"2022-04-04T03:32:24Z","timestamp":1649043144892},"reference-count":0,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"2","license":[{"start":{"date-parts":[[2016,12,31]],"date-time":"2016-12-31T00:00:00Z","timestamp":1483142400000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"abstract":"<jats:p>La principal hip\u00f3tesis del presente art\u00edculo es que el aprendizaje de los procesos creativos puede contribuir no solamente en el desarrollo de las aptitudes y destrezas art\u00edsticas sino tambi\u00e9n en el desarrollo de la conciencia pol\u00edtica de los estudiantes.Para desarrollar esta hip\u00f3tesis de partida se explora qu\u00e9 es la educaci\u00f3n, cu\u00e1l es su relaci\u00f3n con la democracia, cu\u00e1les han sido los modelos educativos m\u00e1s influyentes y cu\u00e1l es o puede ser su vinculaci\u00f3n con la actitud pol\u00edtica de los ciudadanos. De forma m\u00e1s concreta se acude a la argumentaci\u00f3n que establece Ranciere entre arte y pol\u00edtica para identificar campos de trabajo en el aprendizaje de los procesos creativos. Se analiza brevemente para este tipo de aprendizaje; la concienciaci\u00f3n de los prejuicios y el cuestionamiento de las ideas, pues tienen una fuerte vinculaci\u00f3n con la pol\u00edtica.Por \u00faltimo, se propone el di\u00e1logo anal\u00edtico como herramienta con la que trabajar en estos campos, capaz de reconstruir un espacio de disenso pol\u00edtica y art\u00edstica.<\/jats:p>","DOI":"10.14198\/i2.2016.5.02","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2017,1,12]],"date-time":"2017-01-12T12:52:08Z","timestamp":1484225528000},"source":"Crossref","is-referenced-by-count":1,"title":["La contribuci\u00f3n del aprendizaje de los procesos creativos en la conciencia pol\u00edtica de los estudiantes."],"prefix":"10.14198","volume":"4","author":[{"given":"Katerina","family":"Psegiannaki","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]},{"given":"Francisco","family":"Garc\u00eda Trivi\u00f1o","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2016,12,31]]},"container-title":["I2 Innovaci\u00f3n e Investigaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"link":[{"URL":"https:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/61649\/1\/I2_05_05.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"https:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/61649\/1\/I2_05_05.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2020,9,15]],"date-time":"2020-09-15T07:33:11Z","timestamp":1600155191000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/view\/2016-v4-n2-la-contribucion-del-aprendizaje-de-los-procesos-creativos-en-la-conciencia-politica-de-los-estudiantes"}},"issued":{"date-parts":[[2016,12,31]]},"references-count":0,"journal-issue":{"issue":"2","published-online":{"date-parts":[[2016,12,31]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.2016.5.02","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"value":"2341-0515","type":"electronic"}],"published":{"date-parts":[[2016,12,31]]}},{"indexed":{"date-parts":[[2022,4,3]],"date-time":"2022-04-03T21:08:00Z","timestamp":1649020080882},"reference-count":0,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"1","content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"DOI":"10.14198\/i2.2018.1","type":"journal-issue","created":{"date-parts":[[2020,9,13]],"date-time":"2020-09-13T19:27:57Z","timestamp":1600025277000},"source":"Crossref","is-referenced-by-count":0,"prefix":"10.14198","volume":"6","member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2018,6,30]]},"container-title":["I2 Innovaci\u00f3n e Investigaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"deposited":{"date-parts":[[2020,9,13]],"date-time":"2020-09-13T19:27:57Z","timestamp":1600025277000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/issue\/view\/739"}},"issued":{"date-parts":[[2018,6,30]]},"references-count":0,"journal-issue":{"issue":"1","published-online":{"date-parts":[[2018,6,30]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.2018.1","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"value":"2341-0515","type":"electronic"}],"published":{"date-parts":[[2018,6,30]]}},{"indexed":{"date-parts":[[2022,3,30]],"date-time":"2022-03-30T23:18:09Z","timestamp":1648682289722},"reference-count":0,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"1","license":[{"start":{"date-parts":[[2016,6,30]],"date-time":"2016-06-30T00:00:00Z","timestamp":1467244800000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"abstract":"<jats:p>Tretya meshchanskaya es el t\u00edtulo de la pel\u00edcula muda filmada en 1927 y dirigida por el cineasta ruso Abram Matveyevich Room. La traducci\u00f3n literal, Cama y sof\u00e1, alude a dos de los muebles de la peque\u00f1a vivienda de la calle meshchanskaya, mobiliario donde poder dormir y so\u00f1ar. En el film, las calles, las plazas de la ciudad de Mosc\u00fa o el interior de la vivienda, conforman un escenario donde Nikolai, oficial de la construcci\u00f3n, Volodia, oficial de imprenta, y Liudmila, ama de casa, se ganan la vida en la capital Sovi\u00e9tica. La pel\u00edcula, m\u00e1s que el inter\u00e9s que puede causar la historia en s\u00ed, posibilita entablar relaciones interpretables hoy, desde una opini\u00f3n, que conforman relaciones entre casa y ciudad propiamente.<\/jats:p>","DOI":"10.14198\/i2.2016.4.07","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2016,6,30]],"date-time":"2016-06-30T10:58:51Z","timestamp":1467284331000},"source":"Crossref","is-referenced-by-count":0,"title":["El cubre de la cama y el sof\u00e1 en una casa de la calle meshchanskaya. Sobre Viktor Shklovsky y la percepci\u00f3n de los objetos"],"prefix":"10.14198","volume":"4","author":[{"given":"Carlos","family":"Barber\u00e1 Pastor","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2016,6,30]]},"container-title":["I2 Innovaci\u00f3n e Investigaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"link":[{"URL":"https:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/56249\/1\/i2_04_12.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"https:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/56249\/1\/i2_04_12.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2020,9,15]],"date-time":"2020-09-15T07:32:58Z","timestamp":1600155178000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/view\/2016-v4-n1-el-cubre-de-la-cama-y-el-sofa-en-una-casa-de-la-calle-meshchanskaya-sobre-viktor-shklovsky-y-la-percepcion-de-los-objetos"}},"issued":{"date-parts":[[2016,6,30]]},"references-count":0,"journal-issue":{"issue":"1","published-online":{"date-parts":[[2016,6,30]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.2016.4.07","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"value":"2341-0515","type":"electronic"}],"published":{"date-parts":[[2016,6,30]]}},{"indexed":{"date-parts":[[2025,6,19]],"date-time":"2025-06-19T04:32:37Z","timestamp":1750307557711,"version":"3.41.0"},"reference-count":0,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"2","content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"DOI":"10.14198\/i2.2020.2","type":"journal-issue","created":{"date-parts":[[2020,12,21]],"date-time":"2020-12-21T14:56:18Z","timestamp":1608562578000},"source":"Crossref","is-referenced-by-count":0,"prefix":"10.14198","volume":"8","member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2020,12,21]]},"container-title":["i2 Investigaci\u00f3n e Innovaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"deposited":{"date-parts":[[2025,6,18]],"date-time":"2025-06-18T12:26:06Z","timestamp":1750249566000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/issue\/view\/914"}},"issued":{"date-parts":[[2020,12,21]]},"references-count":0,"journal-issue":{"issue":"2","published-online":{"date-parts":[[2020,12,21]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.2020.2","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"type":"electronic","value":"2341-0515"}],"published":{"date-parts":[[2020,12,21]]}},{"indexed":{"date-parts":[[2025,6,19]],"date-time":"2025-06-19T04:29:52Z","timestamp":1750307392690,"version":"3.41.0"},"reference-count":24,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"1","license":[{"start":{"date-parts":[[2022,1,28]],"date-time":"2022-01-28T00:00:00Z","timestamp":1643328000000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"abstract":"<jats:p>En un contexto global inestable y que responde con dificultad ante la aparici\u00f3n de acontecimientos radicales, es necesario anticipar una postura docente que identifique los agentes que intervienen en la ense\u00f1anza del proyecto arquitect\u00f3nico; ya sea para adaptarla, protegerla, resistirse, o actualizarla ante un escenario de imprevisibilidad. Entre estos agentes, el arquitecto que ense\u00f1a, practica e investiga, se posiciona como un nexo crucial entre otras formas de pensar y hacer arquitectura. Esta situaci\u00f3n permite esbozar un contexto y un marco pedag\u00f3gico general en el cual depositar los libros Learning from Las Vegas (LLV) y Made in Tokyo (MT), entendidos como instrumentos efectivos para la ense\u00f1anza del proyecto arquitect\u00f3nico del siglo XX. Se reclama la construcci\u00f3n de una genealog\u00eda pedag\u00f3gica basada en libros escritos por este perfil de arquitecto \u2014o te\u00f3rico francotirador\u2014, entendiendo que esta figura ha solidificado un conocimiento espec\u00edfico en arquitectura: el de una pedagog\u00eda intrusa, enraizada en la observaci\u00f3n de lo ordinario, y que ha resultado eficaz para el aprendizaje proyectual. La transmisi\u00f3n de este conocimiento queda sustentada a su vez en un dibujo disciplinar muy determinado: el resultado de toda observaci\u00f3n depende del m\u00e9todo de representaci\u00f3n. Aludiendo al an\u00e1lisis comparativo y objetivable \u2014impl\u00edcito en los contenidos de LLV y MT, y que excluye Delirious New York de una clasificaci\u00f3n de teor\u00edas dibujadas sobre lo real\u2014, parte de este trabajo se desarrolla bajo el m\u00e9todo oral basado en conversaciones con Denise Scott Brown, Momoyo Kaijima y Joan Ockman. Se trata de ideas enlazadas con reflexiones docentes que, junto a documentos recabados en Penn Architectural Archives (Filadelfia) y Avery Library (Nueva York), completan y revisan las circunstancias excepcionales tanto de los autores como de los contextos cr\u00edticos que agitaron la concepci\u00f3n de ambos libros.<\/jats:p>","DOI":"10.14198\/i2.20306","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2022,1,31]],"date-time":"2022-01-31T15:06:58Z","timestamp":1643641618000},"page":"13-34","source":"Crossref","is-referenced-by-count":0,"title":["Pedagog\u00edas de lo ordinario. Learning From Las Vegas y Made in Tokyo: repensando la arquitectura en contextos de crisis"],"prefix":"10.14198","volume":"10","author":[{"ORCID":"https:\/\/orcid.org\/0000-0002-0792-2599","authenticated-orcid":false,"given":"Lina","family":"Toro Ocampo","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]},{"ORCID":"https:\/\/orcid.org\/0000-0002-0226-4267","authenticated-orcid":false,"given":"Antonio","family":"Cantero Vinuesa","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2022,1,28]]},"reference":[{"doi-asserted-by":"publisher","unstructured":"CANTERO, A. Rem before Koolhaas. Arquitectura oral. Tesis doctoral. Universidad Polit\u00e9cnica de Madrid, 2020. https:\/\/doi.org\/10.20868\/UPM.thesis.66125","key":"ref0","DOI":"10.20868\/UPM.thesis.66125"},{"unstructured":"COLOMINA, B., \"Learning from Levittown\" at the Yale School of Architecture. En: Radical Pedagogies, 2008. https:\/\/radical-pedagogies.com\/search-cases\/a14-new-haven-denise-scott-brown-robert-venturi-learning-levittown-yale-school-architecture\/","key":"ref1"},{"unstructured":"GOLEC, M., VINEGAR, A. Relearning from Las Vegas. Minneapolis: University of Minnesota Press, 2009.","key":"ref2"},{"doi-asserted-by":"publisher","unstructured":"G\u00d3MEZ, C., \u00c1LVAREZ, E., TORRES, A. Conversando con...Momoyo Kaijima. En: EGA Revista de expresi\u00f3n gr\u00e1fica arquitect\u00f3nica 22, 31, 2017, p. 12-33. https:\/\/doi.org\/10.4995\/ega.2017.8861","key":"ref3","DOI":"10.4995\/ega.2017.8861"},{"unstructured":"IZENOUR, S., SCOTT BROWN, D., VENTURI, R. Learning from Las Vegas. Cambridge, Mass: MIT Press, 1972.","key":"ref4"},{"unstructured":"KAIJIMA, M., KURODA, J., TSUKAMOTO, Y. Made in Tokyo. Tokio: Kajima Inst. Publ, 2001.","key":"ref5"},{"unstructured":"KAIJIMA, M., STALDER, L., ISEKI, Y. Architectural ethnography. Tokio: Toto Publishing, 2018.","key":"ref6"},{"unstructured":"KOOLHAAS, Rem. Delirious New York: a retroactive manifesto for Manhattan (1.\u00aa Ed 1978). Nueva York: Monacelli Press, 1994.","key":"ref7"},{"unstructured":"KOOLHAAS, R., OBRIST, H. U., SCOTT BROWN, D., VENTURI, R. Relearning from Las Vegas. An interview with Denise Scott Brown and Robert Venturi. En: CHUNG, C. J., INABA, J., KOOLHAAS, R., LEONG, S. T. Project on the City II: The Harvard Guide to Shopping. Colonia: Taschen, 2001, pp. 592-617.","key":"ref8"},{"unstructured":"ROSSI, A. Architettura della citt\u00e0 (1.\u00aa Ed. 1966). Milano: Skira, 2011.","key":"ref9"},{"unstructured":"SHINADA, K., DAIGAKU, T. (eds.). Pet architecture guidebook. Tokio: W\u0101rudo Foto Puresu, 2002.","key":"ref10"},{"unstructured":"STIERLI, M. Las Vegas in the Rearview Mirror: The City in Theory, Photography, and Film. LA: Getty Publications, 2013.","key":"ref11"},{"unstructured":"STIERLI, M. Montage and the metropolis: architecture, modernity, and the representation of space, New Haven: Yale University Press, 2018.","key":"ref12"},{"unstructured":"SCOTT BROWN, D., VENTURI, R. Architecture as signs and systems: for a mannerist time. The William E. Massey, Sr. lectures in the history of American civilization. Cambridge, Mass.; London, Eng: Belknap Press of Harvard University Press, 2004.","key":"ref13"},{"doi-asserted-by":"publisher","unstructured":"TORO, L. Learning from Las Vegas y Made in Tokyo: Pedagog\u00eda y Dibujo del Proyecto Arquitect\u00f3nico. Tesis doctoral. UPM, 2020. https:\/\/doi.org\/10.20868\/UPM.thesis.66213","key":"ref14","DOI":"10.20868\/UPM.thesis.66213"},{"unstructured":"TORO, L. Conversaciones con: Denise Scott Brown, Momoyo Kaijima y Joan Ockman. En: TORO, L. Pedagogical Con-versations: Facing the Unexpected Future of Architecture in Higher Education. In\u00e9dito. No publicado. 2018. Beca Fundaci\u00f3n Arquia y Academia de Bellas Artes de San Fernando de Espa\u00f1a Madrid-Nueva York, 2018-2019.","key":"ref15"},{"unstructured":"VENTURI, R. Complexity and Contradiction in Architecture. Nueva York: Museum of Modern Art Papers, 1966.","key":"ref16"},{"unstructured":"VINEGAR, A. I Am a Monument: On Learning from Las Vegas. Cambridge, Mass: MIT Press, 2008.","key":"ref17"},{"doi-asserted-by":"publisher","unstructured":"WAGENSBERG, J. Science, art and revelation: Or chromatic theory for interdisciplinary knowledge. M\u00e8tode Science Studies Journal - Annual Review, 5, 2014. 73-77. https:\/\/doi.org\/10.7203\/metode.0.4259","key":"ref18","DOI":"10.7203\/metode.0.4259"},{"doi-asserted-by":"publisher","unstructured":"WAGENSBERG, J. On Quantity and Quality in Human Knowledge. En: Biological Theory 10, 3, 2015, pp. 273-280. https:\/\/doi.org\/10.1007\/s13752-015-0218-y","key":"ref19","DOI":"10.1007\/s13752-015-0218-y"},{"unstructured":"WAGENSBERG, J. Teor\u00eda de la creatividad. Eclosi\u00f3n, gloria y miseria de las ideas. Barcelona: TusQuets Editores, 2017","key":"ref20"},{"unstructured":"WALKER, E. Lo Ordinario. Barcelona: Gustavo Gili, 2010.","key":"ref21"},{"unstructured":"WALKER, E. The ordinary: recordings. Nueva York: Columbia Books on Architecture and the City, 2018.","key":"ref22"},{"unstructured":"ZIZEK, S. Acontecimiento. Madrid: Sexto Piso, 2014","key":"ref23"}],"container-title":["i2 Investigaci\u00f3n e Innovaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"link":[{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/download\/20306\/pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"}],"deposited":{"date-parts":[[2025,6,18]],"date-time":"2025-06-18T11:29:27Z","timestamp":1750246167000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/view\/20306"}},"issued":{"date-parts":[[2022,1,28]]},"references-count":24,"journal-issue":{"issue":"1","published-online":{"date-parts":[[2022,1,28]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.20306","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"type":"electronic","value":"2341-0515"}],"published":{"date-parts":[[2022,1,28]]}},{"indexed":{"date-parts":[[2025,5,14]],"date-time":"2025-05-14T04:27:33Z","timestamp":1747196853067,"version":"3.40.5"},"reference-count":0,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"1","license":[{"start":{"date-parts":[[2019,6,30]],"date-time":"2019-06-30T00:00:00Z","timestamp":1561852800000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"abstract":"<jats:p>Hablamos constantemente del aprendizaje de los estudiantes, pero no tanto del aprendizaje de los profesores que tambi\u00e9n sucede en el aula. Los esfuerzos vigilantes de las instituciones formativas no suelen reparar en los efectos transformadores sobre los profesores. La ense\u00f1anza es una de las profesiones con mayor \u00edndice de enfermedades particulares, tanto f\u00edsicas como mentales. Y quiz\u00e1s esto tambi\u00e9n sea debido a la falta de programaci\u00f3n de estas transformaciones previsibles del docente en el aula. Algo as\u00ed como haber obviado los aprendizajes y desaprendizajes que tambi\u00e9n afectan \u00a1y c\u00f3mo! al profesor.<\/jats:p>","DOI":"10.14198\/i2.2019.1.01","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2019,6,27]],"date-time":"2019-06-27T09:53:34Z","timestamp":1561629214000},"source":"Crossref","is-referenced-by-count":0,"title":["Anomal\u00edas pedag\u00f3gicas"],"prefix":"10.14198","volume":"7","author":[{"ORCID":"https:\/\/orcid.org\/0000-0002-8513-7115","authenticated-orcid":false,"given":"Enrique","family":"Nieto Fern\u00e1ndez","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2019,6,30]]},"container-title":["I2 Innovaci\u00f3n e Investigaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"link":[{"URL":"http:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/93468\/1\/I2_7_1_01.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"http:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/93468\/1\/I2_7_1_01.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2020,9,15]],"date-time":"2020-09-15T07:33:24Z","timestamp":1600155204000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/view\/14688"}},"issued":{"date-parts":[[2019,6,30]]},"references-count":0,"journal-issue":{"issue":"1","published-online":{"date-parts":[[2019,6,30]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.2019.1.01","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"type":"electronic","value":"2341-0515"}],"published":{"date-parts":[[2019,6,30]]}},{"indexed":{"date-parts":[[2026,3,12]],"date-time":"2026-03-12T08:03:48Z","timestamp":1773302628743,"version":"3.50.1"},"reference-count":66,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"1","license":[{"start":{"date-parts":[[2026,1,30]],"date-time":"2026-01-30T00:00:00Z","timestamp":1769731200000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by-nc-sa\/4.0"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"abstract":"<jats:p>Este art\u00edculo analiza la figura de John Hejduk durante su etapa formalista (1954\u20131974) en el contexto del debate sobre la autonom\u00eda arquitect\u00f3nica entre Venecia y Nueva York en los a\u00f1os setenta. A partir de la cr\u00edtica de Manfredo Tafuri\u2014especialmente en Oppositions y La sfera e il labirinto\u2014, se reconstruye el paso de una cr\u00edtica operativa a una genealog\u00eda negativa que presenta a Hejduk como emblema del colapso disciplinar. Frente a esa lectura, el texto propone entender sus series iniciales (Texas Houses, Diamond Projects y Wall Houses) como ejercicios de autonom\u00eda proyectual, donde elementos, geometr\u00eda y orden cartesiano funcionan como reglas sometidas a investigaci\u00f3n. Esta l\u00f3gica, lejos de agotarse, se ampli\u00f3 en su obra posterior hacia dimensiones narrativas, simb\u00f3licas y situadas. La autonom\u00eda se concibe as\u00ed no como clausura autorreferencial, sino como estrategia cr\u00edtica capaz de abrir la disciplina a otros lenguajes. La metodolog\u00eda combina historiograf\u00eda cr\u00edtica y an\u00e1lisis de proyectos, atendiendo tanto a los textos de Oppositions como a las operaciones formales de Hejduk. El estudio concluye que el valor contempor\u00e1neo de su obra radica en su doble condici\u00f3n: el rigor de una gram\u00e1tica interna y su potencial de desbordamiento, que mantienen el proyecto arquitect\u00f3nico como campo de conflicto, resistencia y producci\u00f3n de conocimiento.<\/jats:p>","DOI":"10.14198\/i2.29877","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2026,2,10]],"date-time":"2026-02-10T11:29:28Z","timestamp":1770722968000},"page":"131-146","source":"Crossref","is-referenced-by-count":0,"title":["John Hejduk entre disciplina y exceso: Tafuri, Oppositions y el debate sobre la autonom\u00eda (1970\u20131980)"],"prefix":"10.14198","volume":"14","author":[{"ORCID":"https:\/\/orcid.org\/0000-0001-6259-1094","authenticated-orcid":false,"given":"Daniel","family":"Garc\u00eda Escudero","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]},{"ORCID":"https:\/\/orcid.org\/0000-0003-0271-670X","authenticated-orcid":false,"given":"Berta","family":"Bard\u00ed-Mil\u00e0","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2026,1,30]]},"reference":[{"key":"ref0","unstructured":"Allen, S. (1996). Nothing but architecture. En K. M. Hays (Ed.), Hejduk's chronotope (pp. 79-99). Princeton Architectural Press \/ Canadian Centre for Architecture."},{"key":"ref1","unstructured":"Allen, S. (2019, 23 de septiembre). John Hejduk's axonometric degree zero. Drawing Matter. https:\/\/drawingmatter.org"},{"key":"ref2","unstructured":"Armesto Aira, A. (2009). Arquitectura contra natura: Apuntes sobre la autonom\u00eda de la arquitectura con respecto a la vida, el sitio y la t\u00e9cnica. En B. Colomina, A. Jaque, J. Arnau, & A. Armesto (Eds.), Foro cr\u00edtica: Arquitectura y naturaleza (pp. 79-119). Colegio Territorial de Arquitectos de Alicante."},{"key":"ref3","unstructured":"Aureli, P. V. (2008). The project of autonomy: Politics and architecture within and against capitalism. The MIT Press."},{"key":"ref4","unstructured":"Aureli, P. V. (2010). Recontextualizing Tafuri's Critique Of Ideology. Log, 18, 89-100."},{"key":"ref5","unstructured":"Banham, R. (1966). The New Brutalism: Ethic or Aesthetic? Karl Kr\u00e4mer Publishers."},{"key":"ref6","unstructured":"Barber\u00e1 Pastor, C. (2005). Un dibujo de John Hejduk sobre la Tourette, entre la transformaci\u00f3n de un cuadrado. Massilia: Anuario de estudios lecorbusierianos, (5), 210-221."},{"key":"ref7","doi-asserted-by":"publisher","unstructured":"Barber\u00e1 Pastor C. (2024). John Hejduk y la literatura. De Retreat Masque a Architectural Requiem. Escritura e Imagen, (20), 57-75. https:\/\/doi.org\/10.5209\/esim.88840","DOI":"10.5209\/esim.88840"},{"key":"ref8","unstructured":"Barboza, C., y Blanco Santos, S. (2015). The Nine Square Grid: Architecturally self-referential. Objectively represented. Critically discussed. Harvard Graduate School of Design."},{"key":"ref9","unstructured":"Bunschoten, R., & Havik, K. (Eds.). (2003). Autonomous architecture and the project of the city (OASE, No. 62). NAi Publishers."},{"key":"ref10","unstructured":"Colquhoun, A. (1978). Form and Figure. Oppositions, (12), 23-36."},{"key":"ref11","unstructured":"Colquhoun, A. (1986). Composition versus the Project. Casabella, (50), pp. 11-18."},{"key":"ref12","unstructured":"Eisenman, P. (1976). Post-Functionalism. Oppositions, (6), 6-30."},{"key":"ref13","unstructured":"Eisenman, P. (2000). John Quentin Hejduk (1929-2000). L'Architecture d'Aujourd'hui, (330), septiembre."},{"key":"ref14","doi-asserted-by":"publisher","unstructured":"Eisenman, P., & Iturbe, E. (2020). Lateness. Princeton University Press. https:\/\/doi.org\/10.1515\/9780691203911","DOI":"10.1515\/9780691203911"},{"key":"ref15","unstructured":"Escola T\u00e8cnica Superior d'Arquitectura de Barcelona. (1983). Annals d'arquitectura, (1), n\u00famero monogr\u00e1fico: Arquitectura: modernitat i avantguarda."},{"key":"ref16","doi-asserted-by":"publisher","unstructured":"Estrella Cobo, L. M., (2020). PROBLEMA Y EJEMPLO: Los nueve cuadrados y la transformaci\u00f3n del edificio fundacional de la Cooper Union. Estudios del H\u00e1bitat, 18(1). https:\/\/doi.org\/10.24215\/24226483083","DOI":"10.24215\/24226483083"},{"key":"ref17","doi-asserted-by":"publisher","unstructured":"Estrella Cobo, L. M. (2021). John Hejduk y la pedagog\u00eda de proyectos arquitect\u00f3nicos: Cooper Union 1964-2000 [Tesis doctoral, Universidad Polit\u00e9cnica de Madrid]. Archivo Digital UPM. https:\/\/doi.org\/10.20868\/UPM.thesis.69019","DOI":"10.20868\/UPM.thesis.69019"},{"key":"ref18","unstructured":"Five Architects: Eisenman, Graves, Gwathmey, Hejduk, Meier. (1972). Nueva York: Oxford University Press."},{"key":"ref19","doi-asserted-by":"publisher","unstructured":"F\u00f6rster, K. (2024). Building institution: The Institute for Architecture and Urban Studies, New York 1967-1985. transcript Verlag. https:\/\/doi.org\/10.1515\/9783839465189","DOI":"10.1515\/9783839465189"},{"key":"ref20","unstructured":"Gandelsonas, M. (1976). Neo-Functionalism. Oppositions, (5), 1-5."},{"key":"ref21","unstructured":"Ganne, S., & Charvard\u00e8s, B. (2023). Reviving Ungers' Visions: Catalyst for Architectural Innovation at IBA 87 among Postmodern Architects. Histories of Postwar Architecture, 6(12), 94-107."},{"key":"ref22","doi-asserted-by":"publisher","unstructured":"Garc\u00eda-Escudero, D., & Bard\u00ed-Mil\u00e0, B. (2024). John Hejduk: 1954-1974. Sobre la dimensi\u00f3n did\u00e1ctica de su obra arquitect\u00f3nica. En Blanco. Revista de Arquitectura, (32). https:\/\/doi.org\/10.4995\/eb.2024.20876","DOI":"10.4995\/eb.2024.20876"},{"key":"ref23","unstructured":"Grassi, G. (1980a). Avant-Garde and Continuity. Oppositions, (21), 105-111."},{"key":"ref24","unstructured":"Grassi, G. (1980b). La Arquitectura como oficio y otros escritos. Gustavo Gili."},{"key":"ref25","unstructured":"Gregotti, V. (1991). Dentro de l'architettura. Bollati Boringhieri."},{"key":"ref26","unstructured":"Hays, K. M. (1996). Hejduk's chronotope: An introduction. En K. M. Hays (Ed.), Hejduk's chronotope (pp. 7-23). Princeton Architectural Press \/ Canadian Centre for Architecture."},{"key":"ref27","unstructured":"Hays, K. M. (1998). The oppositions of autonomy and history. In K. M. Hays (Ed.), Oppositions reader: Selected essays 1973-1984 (pp. ix-xv). Princeton Architectural Press."},{"key":"ref28","unstructured":"Hays, K. M. (2010). Architecture's desire: Reading the late avant-garde. MIT Press."},{"key":"ref29","unstructured":"Hejduk, J., Eisenman, P., & Institute for Architecture and Urban Studies. (1979). John Hejduk, 7 houses: January 22 to February 16, 1980. Institute for Architecture and Urban Studies."},{"key":"ref30","unstructured":"Hejduk, J., y Eisenman, P. (1980). Armadillos [Entrevista]. En 7 Houses (pp. 4-8). New York: Institute for Architecture and Urban Studies."},{"key":"ref31","unstructured":"Hejduk, J. (1985). The mask of Medusa: Works 1947-1983. Rizzoli International Publications."},{"key":"ref32","unstructured":"Hejduk, J. (2010). El arquitecto que dibujaba \u00e1ngeles: entrevista con John Hejduk (J.L. Shapiro, entrevista; A. Maira Mart\u00ednez, Trad.). Minerva: Revista del C\u00edrculo de Bellas Artes, (14), 78-82. ISSN 1886-340X."},{"key":"ref33","unstructured":"Llorens, T. (1983). Manfredo Tafuri: Neovanguardia e historia (J. P\u00e9rez Igualada, trad.). Publicaci\u00f3n de la Escuela T\u00e9cnica Superior de Arquitectura de Valencia. (Original publicado en Architectural Design, 51(6\/7), 1981)."},{"key":"ref34","unstructured":"Mart\u00ednez Segura, G. (2021). \"COMMUNITAS\": Cooper Union. [i2] Investigaci\u00f3n e Innovaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio, 9(2), 9-26."},{"key":"ref35","unstructured":"McNeur, L. (1983). The nine-square grid. Section A, 1(4), 24-27."},{"key":"ref36","unstructured":"Moneo, R. (1978). On Typology. Oppositions, (13), 23-45."},{"key":"ref37","unstructured":"Moneo, R. (1980). L'opera di John Hejduk ovvero la passione d'insegnare."},{"key":"ref38","unstructured":"Lotus International, (27), 56-81."},{"key":"ref39","unstructured":"Ockman, J. (1988). Resurrecting the avant-garde: The history and the program of Oppositions. In J. Ockman & B. Colomina (Eds.), Architectureproduction (pp. 180-199). Princeton Architectural Press."},{"key":"ref40","unstructured":"Ockman, J. (1995). Venezia e New York \/ Venice and New York. Casabella, (619-620), 56-73."},{"key":"ref41","unstructured":"Ockman, J. (1997). John Hejduk: Architecture as passion play. Casabella, (649), 4-9."},{"key":"ref42","doi-asserted-by":"publisher","unstructured":"Ockman, J. (1998). Form without utopia: Contextualizing Colin Rowe. Journal of the Society of Architectural Historians, 57(4), 448-456. https:\/\/doi.org\/10.2307\/991461","DOI":"10.2307\/991461"},{"key":"ref43","unstructured":"Osman, M., Ruedig, A., Seidel, M., & Tilney, L. (Eds.). (2002). Mining autonomy."},{"key":"ref44","unstructured":"(Perspecta, 33). The MIT Press."},{"key":"ref45","unstructured":"P\u00e9rez G\u00f3mez, A., Shkapich, K., & Franzen, U. (1999). Education of an architect: a point of view the Cooper Union School of Art & Architecture. The Monacelli Press. (cat\u00e1logo de la exposici\u00f3n de 1971)."},{"key":"ref46","unstructured":"Pi\u00f1\u00f3n, H. (1984). La arquitectura de las neovanguardias. Barcelona: Edicions UPC."},{"key":"ref47","unstructured":"Rowe, C. (1947). The Mathematics of the Ideal Villa. The Architectural Review, 101(602), 101-104."},{"key":"ref48","doi-asserted-by":"publisher","unstructured":"Rowe, C., & Slutzky, R. (1963). Transparency: Literal and Phenomenal. Perspecta, 8, 45-54. https:\/\/doi.org\/10.2307\/1566901","DOI":"10.2307\/1566901"},{"key":"ref49","unstructured":"Sol\u00e0-Morales, I. de. (1981). Review of L'architettura come mestiere, by G. Grassi. Oppositions, (23), 104-107."},{"key":"ref50","unstructured":"Sol\u00e0-Morales, I. de. (1987). Arquitectura d\u00e9bil. Quaderns d'Arquitectura i Urbanisme, (175), 72-85."},{"key":"ref51","unstructured":"Sol\u00e0-Morales, I. (1996b). De la autonom\u00eda a lo intempestivo (1991). En Diferencias: Topograf\u00eda de la arquitectura contempor\u00e1nea (pp. 81-99). Gustavo Gili."},{"key":"ref52","unstructured":"Sol\u00e0-Morales, I. de. (2000). Beyond the radical critique: Manfredo Tafuri and contemporary architecture. ANY: Architecture New York, (25\/26), 56-60. Anyone Corporation."},{"key":"ref53","unstructured":"Somol, R. E. (1996). One or several masters. En K. M. Hays (Ed.), Hejduk's chronotope (pp. 99-128). Princeton Architectural Press \/ Canadian Centre for Architecture."},{"key":"ref54","unstructured":"Somol, R. E. (Ed.). (1997). Autonomy and ideology: Positioning an avant-garde in America. The Monacelli Press \/ Canadian Centre for Architecture."},{"key":"ref55","unstructured":"Tafuri, M. (1974). L'Architecture dans le Boudoir: The language of criticism and the criticism of language. Oppositions, (3), 37-62."},{"key":"ref56","unstructured":"Tafuri, M. (1976). European Graffiti: Five x Five = Twenty-five. Oppositions, (5), 35-73."},{"key":"ref57","unstructured":"Tafuri, M. (1979). The historical \"project.\" Oppositions, (17), 45-86. (Texto originalmente publicado en una versi\u00f3n m\u00e1s breve en Casabella, (429), octubre de 1977)."},{"key":"ref58","unstructured":"Tafuri, M. (1984). La esfera y el laberinto: vanguardias y arquitectura de Piranesi a los a\u00f1os setenta. Gustavo Gili."},{"key":"ref59","unstructured":"Tafuri, M. (1981a). Les bijoux indiscrets. En Five (2\u00aa ed., pp. 7-30). Roma: Officina Edizioni."},{"key":"ref60","unstructured":"(Obra original publicada en 1976 como cat\u00e1logo de la VII Mostra di Architettura organizada por la Facolt\u00e0 di Architettura di Napoli)."},{"key":"ref61","unstructured":"Van der Bergh, W. (2012). John Hejduk's teaching by osmosis. En A. Gallo (Ed.), The clinic of dissection of art (pp. 129-134). Marsilio."},{"key":"ref62","unstructured":"Vidler, A. (1976). The Third Typology. Oppositions, (7), 1-20."},{"key":"ref63","unstructured":"Vidler, A., & Puente, M. (2011). Historias del presente inmediato: la invenci\u00f3n del movimiento moderno arquitect\u00f3nico. Gustavo Gili."},{"key":"ref64","unstructured":"Vidler, A. (2012). Up against the wall: Colin Rowe at La Tourette. Log, (24), 7-17."},{"key":"ref65","unstructured":"Wittkower, R. (1949). Architectural Principles in the Age of Humanism. Warburg Institute."}],"container-title":["i2 Investigaci\u00f3n e Innovaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"link":[{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/download\/29877\/25639","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"}],"deposited":{"date-parts":[[2026,3,11]],"date-time":"2026-03-11T13:29:08Z","timestamp":1773235748000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/view\/29877"}},"issued":{"date-parts":[[2026,1,30]]},"references-count":66,"journal-issue":{"issue":"1","published-online":{"date-parts":[[2026,1,30]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.29877","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"value":"2341-0515","type":"electronic"}],"published":{"date-parts":[[2026,1,30]]}},{"indexed":{"date-parts":[[2022,4,1]],"date-time":"2022-04-01T03:46:17Z","timestamp":1648784777376},"reference-count":0,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"1","license":[{"start":{"date-parts":[[2018,6,30]],"date-time":"2018-06-30T00:00:00Z","timestamp":1530316800000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"abstract":"<jats:p>Rese\u00f1a de la monograf\u00eda sobre el trabajo del arquitecto Javier Garc\u00eda Solera-Vera, de reciente aparici\u00f3n.<\/jats:p>","DOI":"10.14198\/i2.2018.6.1.09","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2018,7,9]],"date-time":"2018-07-09T08:52:40Z","timestamp":1531126360000},"source":"Crossref","is-referenced-by-count":0,"title":["Javier Garc\u00eda-Solera. Industrias"],"prefix":"10.14198","volume":"6","author":[{"given":"Andr\u00e9s","family":"Mart\u00ednez-Medina","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2018,6,30]]},"container-title":["I2 Innovaci\u00f3n e Investigaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"link":[{"URL":"https:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/77170\/1\/I2_6_1_10.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"https:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/77170\/1\/I2_6_1_10.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2020,9,13]],"date-time":"2020-09-13T19:28:04Z","timestamp":1600025284000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/view\/2018-v6-n1-industrias"}},"issued":{"date-parts":[[2018,6,30]]},"references-count":0,"journal-issue":{"issue":"1","published-online":{"date-parts":[[2018,6,30]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.2018.6.1.09","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"value":"2341-0515","type":"electronic"}],"published":{"date-parts":[[2018,6,30]]}},{"indexed":{"date-parts":[[2022,4,2]],"date-time":"2022-04-02T21:00:10Z","timestamp":1648933210060},"reference-count":0,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"2","license":[{"start":{"date-parts":[[2018,12,31]],"date-time":"2018-12-31T00:00:00Z","timestamp":1546214400000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"abstract":"<jats:p>New Sealand, closely related to the concept of micronation, was born as a dream of freedom, an experiment that idealizes the future but does not want to stop working to meet the expectations of that admired future. Like any googie of its own, with its feet on the ground and looking at the sky, all the ingredients that will form part of this experiment, which takes place on a naval defence platform abandoned about 20km from the English coast, are carefully chosen. Then, born from a collection of our concerns and interests, both as future architects and as people, one by one were emerging the unique characters, already mature and far from being simple concerns begin to colonize the place and end up owning the experiment. In this context, architecture is a container and content, an ecology that facilitates interactions between people, technologies, machines, nature, art, music, colours, flavours, dreams and nightmares, etc., all of which are disordered and harmonised from the subjectivity of time. This gives each personality the capacity to judge the suitability of the designs, which far from being static, become an anonymous poem made by all and yet to be made, which is perfected in time thanks to the modifications and contributions of each inhabitant. And this poem, this architecture in which they coexist, turns out to be the point where people converge and the community emerges, the nexus of union of such disparate identities that with discrepancies and affinities, work in collaboration so that this community is the best version of itself, and from there lay the foundations of a future that admires progress and trusts technology and advances the role of providers of well-being and strength, which is in a way the same future that the googies dreamed of and never arrived. The world is hopelessly broken, but it is also so big and so full of people that it would be wearisome, and despite any effort, also impossible to put it back together. In this circumstance the important thing is not the discovery of these fragments, but what we each do with them, because in part that is what defines us as people.<\/jats:p>","DOI":"10.14198\/i2.2018.6.2.06","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2019,1,21]],"date-time":"2019-01-21T07:57:59Z","timestamp":1548057479000},"source":"Crossref","is-referenced-by-count":0,"title":["New sealand. Google Micronation"],"prefix":"10.14198","volume":"6","author":[{"given":"Ana","family":"Castellano Vidalle","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]},{"given":"Covadonga","family":"Maldonado Suarez","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2018,12,31]]},"container-title":["I2 Innovaci\u00f3n e Investigaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"link":[{"URL":"http:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/86310\/1\/I2_6_2_06.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"http:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/86310\/1\/I2_6_2_06.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2020,9,13]],"date-time":"2020-09-13T23:14:51Z","timestamp":1600038891000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/view\/2018-v6-n2-new-sealand-google-micronation"}},"issued":{"date-parts":[[2018,12,31]]},"references-count":0,"journal-issue":{"issue":"2","published-online":{"date-parts":[[2018,12,31]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.2018.6.2.06","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"value":"2341-0515","type":"electronic"}],"published":{"date-parts":[[2018,12,31]]}},{"indexed":{"date-parts":[[2025,5,14]],"date-time":"2025-05-14T04:27:34Z","timestamp":1747196854013,"version":"3.40.5"},"reference-count":32,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"1","license":[{"start":{"date-parts":[[2019,6,30]],"date-time":"2019-06-30T00:00:00Z","timestamp":1561852800000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"abstract":"<jats:p>En el Pabell\u00f3n de Espa\u00f1a de la Bienal de Arquitectura de Venecia de 2012, suspendida de una de las cerchas del ala este, flota una c\u00fapula blanca. El espacio contenido entre ella y el plano del suelo es un vac\u00edo que habla de materia construida; en otro lugar, pero construida. En 2018 la exposici\u00f3n del Pabell\u00f3n de Espa\u00f1a expresa otro vac\u00edo; parece que la situaci\u00f3n socioecon\u00f3mica del pa\u00eds ha hecho surgir una acepci\u00f3n nueva. La materia es en este caso la que ha sido contenida durante diez a\u00f1os, y encontramos un vac\u00edo de otro cariz, el del hormig\u00f3n latente.Este art\u00edculo establece una comparativa entre las exposiciones del pabell\u00f3n de Venecia 2012 y 2018 a trav\u00e9s del concepto de vac\u00edo, haciendo tambi\u00e9n referencia a la de 2016 por su estrecha relaci\u00f3n con la inmediatamente posterior. Se realiza, as\u00ed, un recorrido que arranca del car\u00e1cter fenomenol\u00f3gico del vac\u00edo construido por SMAO-lab, a otro tipo de vac\u00edo claramente marcado por el contexto de la crisis espa\u00f1ola, llegando a remover las bases de la disciplina arquitect\u00f3nica desde la docencia.<\/jats:p>","DOI":"10.14198\/i2.2019.1.04","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2019,6,27]],"date-time":"2019-06-27T09:53:34Z","timestamp":1561629214000},"source":"Crossref","is-referenced-by-count":0,"title":["El hormig\u00f3n latente de la Bienal de Venecia 2012-2018. Del vac\u00edo ubicuo de SMAO-lab al vac\u00edo virtual de Becoming."],"prefix":"10.14198","volume":"7","author":[{"ORCID":"https:\/\/orcid.org\/0000-0002-2035-6237","authenticated-orcid":false,"given":"Mariana","family":"Cantero Garc\u00eda-Monc\u00f3","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2019,6,30]]},"reference":[{"key":"ref0","unstructured":"ALONSO GARC\u00cdA, Eusebio. San Carlino. La ma\u0301quina geome\u0301trica de Borromini. Va-lladolid: Universidad de Valladolid, 2003."},{"key":"ref1","unstructured":"ARGAN, Giulio Carlo. El concepto del espacio Arquitecto\u0301nico desde el Barroco a nuestros di\u0301as. Buenos Aires: Ediciones Nueva Visio\u0301n, 1966."},{"key":"ref2","unstructured":"Becoming_Pabell\u00f3n espa\u00f1ol. Biennale Architettura 2018. 16 Mostra Internazionale di Architettura. Partecipazioni Nazionali. Dir. Atxu Amann. Traducci\u00f3n \u00c1ngela O'Driscoll. Ministerio de Fomento\/Fundaci\u00f3n Arquia. Madrid: Arquia, 2018. Col. ar-quia\/bienales, exposiciones, cat\u00e1logos y premios. 189 p. ISBN: 9788409017485."},{"key":"ref3","unstructured":"Becoming (2016) Becoming [online] Avaliable from <http:\/\/www.b-e-c-o-m-i-n-g.com>"},{"key":"ref4","unstructured":"Becoming_Bienales de arquitectura: Biennale Architettura 2018, La Biennale di Vene-zia: Pabell\u00f3n espa\u00f1ol = Spanish Pavilion. Ministerio de Fomento\/Fundaci\u00f3n Arquia. Atxu Amann (dir.). Traducci\u00f3n \u00c1ngela O'Driscoll. Madrid: Arquia, 2018. p. 12. Col: arquia\/peri\u00f3dicos. ISBN: DL M-17486-2018"},{"key":"ref5","unstructured":"La biennale di Venezia (nd) La biennale di Venezia [online] Avaliable from <https:\/\/www.labiennale.org\/en\/architecture\/2020>"},{"key":"ref6","unstructured":"BLASCO, Selina. Investigaci\u00f3n art\u00edstica y universidad: materiales para su debate. Siete ensayos alrededor del binomio creaci\u00f3n \/ investigaci\u00f3n en el contexto de la ense\u00f1anza de Bellas Artes. Madrid: Ediciones Asim\u00e9tricas, 2013. 132 p. ISBN 9788493932794"},{"key":"ref7","unstructured":"BRET\u00d3N, Andr\u00e9. Manifiestos del surrealismo. Madrid: Visor, 2009. Col. Visor Litera-rio. 224 p. ISBN 978-84-7522-976-8"},{"key":"ref8","unstructured":"DONAIRE DE LA MORA, Jes\u00fas. La transformaci\u00f3n de la fachada en la arquitectura del siglo XX : evoluci\u00f3n de los elementos arquitect\u00f3nicos hacia el espacio \u00fanico. Tesis doctoral. Dir. Jes\u00fas Mar\u00eda Aparicio. UPM, Departamento de Proyectos Arquitect\u00f3nicos, 2015."},{"key":"ref9","unstructured":"GROUT, Donald y PALISCA, Claude. Historia de la m\u00fasica occidental, 2. Versi\u00f3n de Le\u00f3n Mam\u00e9s. Revisi\u00f3n y ampliaci\u00f3n de Blanca Garc\u00eda Morales. 3\u00aa edici\u00f3n. Madrid: Ed. Alianza, 2001."},{"key":"ref10","unstructured":"FUBINI, Enrico. La est\u00e9tica musical desde la Antig\u00fcedad hasta el siglo XX. Versi\u00f3n, pr\u00f3logo y notas de Carlos Guillermo P\u00e9rez de Aranda. 12\u00aa edici\u00f3n. Madrid: Alianza, 2002. 569 p. Arte y M\u00fasica. ISBN: 84-206-81881"},{"key":"ref11","unstructured":"FUBINI, Enrico. M\u00fasica y lenguaje en la est\u00e9tica contempor\u00e1nea. Versi\u00f3n, pr\u00f3logo y notas de Carlos Guillermo P\u00e9rez de Aranda. Madrid: Alianza, 2004. 206 p. Alianza M\u00fasica n\u00ba 85. ISBN: 978-84-206-4327-4"},{"key":"ref12","unstructured":"GOMBRICH, Ernst H. \"Cuatro teor\u00edas sobre la expresi\u00f3n art\u00edstica\". En: EGA: revista de expresi\u00f3n gr\u00e1fica arquitect\u00f3nica, N\u00ba. 7, 2002, p. 11-18. ISSN 1133-6137, ISSN-e 2254-6103."},{"key":"ref13","unstructured":"GROYS, Boris. Sobre lo nuevo. Ensayo de econom\u00eda cultural. Trad. Manuel Font\u00e1n del Junco. Barcelona: Pre-textos, 2005. 252 p\u00e1gs. ISBN: 84-8191-648-X"},{"key":"ref14","unstructured":"HERN\u00c1NDEZ S\u00c1NCHEZ, Domingo. La iron\u00eda est\u00e9tica: est\u00e9tica rom\u00e1ntica y el arte moderno. Salamanca: Ediciones Universidad de Salamanca, 2003. 247 p. ISBN 9788478007523"},{"key":"ref15","unstructured":"HOLL, Steven. Questions of Perception. Phenomenology of Architecture. Nueva York: Princeton Architectural Press, 1989, 140 pa\u0301ginas. San Francisco\/Tokio: William Stout Publishers\/a+u Publishing, 1994. Versio\u0301n espan\u0303ola: Cuestiones de percepcio\u0301n. Fenomenologi\u0301a de la arquitectura. Barcelona: Editorial Gustavo Gili SL, 2018; traduc-cio\u0301n de Moise\u0301s Puente. ISBN 9788425231766"},{"key":"ref16","unstructured":"MADRIDEJOS, Sol y SANCHO, Juan Carlos. \"Untitled\". En Cat\u00e1logo SPAINLAB Spanish Pavillion. 13th International Architecture Exhibition. La biennale di Venezia, 2012. Gobierno de Espa\u00f1a. Ministerio de Fomento. Curators: Ant\u00f3n Garc\u00eda-abril y D\u00e9-bora Mesa (Ensamble Estudio). Madrid: Arquia, 2012. p. 105-120."},{"key":"ref17","unstructured":"MADRIDEJOS, Sol y SANCHO, Juan Carlos. \"La paradoja del vac\u00edo\". En Circo. Ed. CIRCO M.R.T., 1993, no. 1993.06."},{"key":"ref18","unstructured":"MADRIDEJOS, Sol y SANCHO, Juan Carlos. \"Conferencia Magistral de los arquitec-tos J. Carlos Sancho y Sol Madridejos\". En: Encuentros de Arquitectura AE. Auditorio de la Sociedad Central de Arquitectos, Buenos Aires: SCA sept., 2007."},{"key":"ref19","unstructured":"MADRIDEJOS, Sol y SANCHO, Juan Carlos. Museo de Arte Contempor\u00e1neo de Ali-cante. UE: S-M.A.O., 2010. 103 p. ISBN: 978-84-614-0131-4"},{"key":"ref20","unstructured":"MADRIDEJOS, Sol y SANCHO, Juan Carlos. Suite en 3 movimientos. Madrid: Rueda, 2001. 142 p. ISBN: 84-7207-27-3"},{"key":"ref21","unstructured":"MADRIDEJOS, Sol y SANCHO, Juan Carlos. Sancho-Madridejos Collection. UE: SMA-O, 2014. 163 p. ISBN: 978-84-616-8757-2"},{"key":"ref22","unstructured":"MERLEAU-PONTY, Maurice. Fenomenolog\u00eda de la percepci\u00f3n. Barcelona: Editorial Gustavo Gili SL, 1997. Traducci\u00f3n de Gloria Bohigas, 480 p. ISBN 9788483070260"},{"key":"ref23","unstructured":"Plataforma arquitectura (nd). Plataformaarquitectura [online] Avaliable from <https:\/\/www.plataformaarquitectura.cl\/cl\/788424\/unfinished-de-espana-ganador-del-leon-de-oro-en-bienal-de-venecia-2016> [8 de junio de 2016]"},{"key":"ref24","unstructured":"PALLASMAA, Juhani. The Eyes of the Skin. Architecture and the Senses. Chichester: Wiley Academy, 2006; 127 pa\u0301ginas. Versio\u0301n espan\u0303ola: Los ojos de la piel. La arquitec-tura y los sentidos. Barcelona: Editorial Gustavo Gili SL, 2006, 2014; 31 pa\u0301ginas; tra-duccio\u0301n de Moise\u0301s Puente y Carles Muro. ISBN 9788425221354"},{"key":"ref25","unstructured":"SANCHO OSINAGA, Juan Carlos. El sentido cubista de le Corbusier. Madrid: Muni-lla-Ler\u00eda, 2000. 171 p. ISBN: 84-89150-130-8"},{"key":"ref26","unstructured":"Spainlab_ Spanish Pavillion. 13th International Architecture Exhibition. La Biennale di Venezia, 2012. Autor: VVAA. Dir. Inma E. Maluenda y Enrique Encabo. Traducci\u00f3n: Beth Gelb, Lucinda Morrisey, Victor Orive, Robin White. Ministerio de Fomen-to\/Fundaci\u00f3n Arquia. Madrid: Arquia, 2012. Col. arquia\/bienales, exposiciones, cat\u00e1lo-gos y premios. 181 p. ISBN: 9788469543658."},{"key":"ref27","unstructured":"Steven Holl Architects: 2008-20014. Conceptos y Melod\u00edas. El Croquis. Madrid: El Croquis, 2014. N\u00ba 172. 357 p. ISBN 978-84-88386-80-9"},{"key":"ref28","unstructured":"Unfinished_ Pabell\u00f3n espa\u00f1ol. Biennale Architettura 2016. 15 Mostra Internazionale di Architettura. Partecipazioni Nazionali. Dir. I\u00f1aki Carnicero y Carlos Quint\u00e1s. Trad. Kathy Lindstrom. Ministerio de Fomento\/Fundaci\u00f3n Arquia. Madrid: Arquia, 2016. Col. arquia\/bienales, exposiciones, cat\u00e1logos y premios. 168 p. ISBN: 9788460870883"},{"key":"ref29","unstructured":"Unfinished_ Pabell\u00f3n espa\u00f1ol. Biennale Architettura 2016. 15 Mostra Internazionale di Architettura. Partecipazioni Nazionali. Dir. I\u00f1aki Carnicero y Carlos Quint\u00e1s. Trad. Kathy Lindstrom. Ministerio de Fomento\/Fundaci\u00f3n Arquia. Madrid: Arquia, 2016. Col. arquia\/peri\u00f3dicos. 48 p. ISBN: DL B 12268-2016"},{"key":"ref30","unstructured":"Unfinished (2016) Unfinished [online] Available from <http:\/\/unfinished.es>"},{"key":"ref31","unstructured":"ZUMTHOR, Peter. Atmospha\u0308ren. Basilea: Birkha\u0308user Verlag AG, 2006; 75 pa\u0301ginas. Versio\u0301n espan\u0303ola: Atmo\u0301sferas. Traduccio\u0301n de Pedro Madrigal. Barcelona: Ed. Gustavo Gili SL, 2006. 75 p."}],"container-title":["I2 Innovaci\u00f3n e Investigaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"link":[{"URL":"http:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/93487\/6\/I2_7_1_04.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"http:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/93487\/6\/I2_7_1_04.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2024,9,11]],"date-time":"2024-09-11T11:21:14Z","timestamp":1726053674000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/view\/13880"}},"issued":{"date-parts":[[2019,6,30]]},"references-count":32,"journal-issue":{"issue":"1","published-online":{"date-parts":[[2019,6,30]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.2019.1.04","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"type":"electronic","value":"2341-0515"}],"published":{"date-parts":[[2019,6,30]]}},{"indexed":{"date-parts":[[2025,6,17]],"date-time":"2025-06-17T04:02:49Z","timestamp":1750132969574,"version":"3.41.0"},"reference-count":0,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"2","license":[{"start":{"date-parts":[[2023,7,26]],"date-time":"2023-07-26T00:00:00Z","timestamp":1690329600000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"abstract":"<jats:p>Rese\u00f1a del libro: Mar Loren-M\u00e9ndez (ed.). (2022). Arquitectura, ciudad y patrimonio. Historia, teor\u00eda e intervenci\u00f3n contempor\u00e1neas. Abada Editores. 692 pp. ISBN 978-84-19008-19-0.<\/jats:p>","DOI":"10.14198\/i2.24683","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2023,7,31]],"date-time":"2023-07-31T12:51:40Z","timestamp":1690807900000},"page":"127-130","source":"Crossref","is-referenced-by-count":0,"title":["Arquitectura, ciudad y patrimonio. Historia, teor\u00eda e intervenci\u00f3n contempor\u00e1neas"],"prefix":"10.14198","volume":"11","author":[{"ORCID":"https:\/\/orcid.org\/0000-0002-5309-9310","authenticated-orcid":false,"given":"Andr\u00e9s","family":"Mart\u00ednez-Medina","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2023,7,26]]},"container-title":["i2 Investigaci\u00f3n e Innovaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"link":[{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/download\/24683\/22775","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"}],"deposited":{"date-parts":[[2025,6,16]],"date-time":"2025-06-16T12:07:21Z","timestamp":1750075641000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/view\/24683"}},"issued":{"date-parts":[[2023,7,26]]},"references-count":0,"journal-issue":{"issue":"2","published-online":{"date-parts":[[2023,7,26]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.24683","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"type":"electronic","value":"2341-0515"}],"published":{"date-parts":[[2023,7,26]]}},{"indexed":{"date-parts":[[2022,4,5]],"date-time":"2022-04-05T13:26:42Z","timestamp":1649165202198},"reference-count":0,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"1","license":[{"start":{"date-parts":[[2013,12,15]],"date-time":"2013-12-15T00:00:00Z","timestamp":1387065600000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"abstract":"<jats:p>El presente art\u00edculo resume la investigaci\u00f3n presentada por el autor como el proyecto final del M\u00e1ster de Arquitectura del Paisaje de la Universidad Polit\u00e9cnica de Catalu\u00f1a. Se trata de una investigaci\u00f3n de la evoluci\u00f3n de la co-formaci\u00f3n del Parque Navarinou, situado en el centro de la capital griega, a trav\u00e9s de procesos de participaci\u00f3n ciudadana. Aprovechando tanto el material de investigaci\u00f3n emp\u00edrica (entrevistas con las partes interesadas) como el material secundario (art\u00edculos de prensa, blogs, etc.), la investigaci\u00f3n se enfoca en las caracter\u00edsticas de los procesos participativos y subraya las distintas fases. Al mismo tiempo, a trav\u00e9s del trabajo, el seguimiento (a partir de mapas y dibujos) exhiben las huellas espaciales y evoluci\u00f3n de esos procesos. Por otra parte, la investigaci\u00f3n se enfoca en el proceso de producci\u00f3n de espacio, principalmente con la reutilizaci\u00f3n de materiales, as\u00ed como los factores relacionados con la funcionalidad y las actividades que toman lugar en el parque y permiten la animaci\u00f3n del espacio.<\/jats:p>","DOI":"10.14198\/i2.2013.1.03","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2014,5,5]],"date-time":"2014-05-05T15:05:07Z","timestamp":1399302307000},"source":"Crossref","is-referenced-by-count":0,"title":["Navarinou: \u201cco-formando\u201d un Espacio P\u00fablico"],"prefix":"10.14198","volume":"1","author":[{"given":"Ilias","family":"Kampourakis","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2013,12,15]]},"container-title":["I2 Innovaci\u00f3n e Investigaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"link":[{"URL":"http:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/35100\/6\/I2_01_03.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"http:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/35100\/6\/I2_01_03.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2020,9,13]],"date-time":"2020-09-13T18:30:55Z","timestamp":1600021855000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/view\/2013-v1-n1-navarinou-co-formando-un-espacio-publico"}},"issued":{"date-parts":[[2013,12,15]]},"references-count":0,"journal-issue":{"issue":"1","published-online":{"date-parts":[[2013,12,15]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.2013.1.03","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"value":"2341-0515","type":"electronic"}],"published":{"date-parts":[[2013,12,15]]}},{"indexed":{"date-parts":[[2025,5,14]],"date-time":"2025-05-14T04:27:34Z","timestamp":1747196854327,"version":"3.40.5"},"reference-count":22,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"1","license":[{"start":{"date-parts":[[2019,6,30]],"date-time":"2019-06-30T00:00:00Z","timestamp":1561852800000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"abstract":"<jats:p>El art\u00edculo cient\u00edfico desarrollado en estas p\u00e1ginas trabaja la vertiente espec\u00edfica de una investigaci\u00f3n m\u00e1s amplia en el tiempo y extensa en el espacio. En el marco de los estudios acerca de la maritimidad en su perspectiva urbana, est\u00e9tico-art\u00edstica y cultural, entronca no solo tem\u00e1tica sino estructuralmente con enfoques problematizados por el urbanismo, la arquitectura y la antropolog\u00eda que desde sus campos disciplinares vinculan paisaje y elementos materiales as\u00ed como fen\u00f3menos inmateriales\/intangibles, con la idea de patrimonio enraizado en contextos hist\u00f3ricos y socioculturales de cambio y alteraci\u00f3n en las esferas f\u00edsicas\/simb\u00f3licas de la ciudad. La aportaci\u00f3n tiene por objeto descubrir e identificar dichos par\u00e1metros de an\u00e1lisis en el territorio singular de la R\u00eda y Abra de Bilbao, que conforman el \u00e1rea metropolitana fluvial. Se estima necesaria la mirada integradora transversal e interdisciplinar, para encauzar las trazabilidades que han contribuido a que los entornos citados puedan ser interpretados cr\u00edticamente, tal y como son percibidos en la actualidad. Desde la monta\u00f1a hasta el puerto, vemos transformarse y mutar la fisonom\u00eda, su raz\u00f3n de ser y sus motivaciones econ\u00f3mico-productivas hacia los avatares propios del tercer sector, regido por los servicios avanzados y las comunicaciones. Finalmente, los grandes procesos de remodelaci\u00f3n inciden en las dimensiones identitarias e imaginarios latentes.<\/jats:p>","DOI":"10.14198\/i2.2019.1.05","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2019,6,27]],"date-time":"2019-06-27T09:53:34Z","timestamp":1561629214000},"source":"Crossref","is-referenced-by-count":0,"title":["El paisaje mar\u00edtimo como patrimonio urbano, est\u00e9tico-art\u00edstico y cultural en Bilbao. Elementos de conservaci\u00f3n y transformaci\u00f3n en el \u00e1rea metropolitana"],"prefix":"10.14198","volume":"7","author":[{"ORCID":"https:\/\/orcid.org\/0000-0001-8716-913X","authenticated-orcid":false,"given":"Isusko","family":"Vivas Ziarrusta","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]},{"given":"Amaia","family":"Lekerikabeaskoa Gazta\u00f1aga","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2019,6,30]]},"reference":[{"key":"ref0","unstructured":"ALTUNA CHARTERINA, Gaizka; GARC\u00cdA MU\u00d1OZ, Irene. \"El waterfornt en el presente l\u00edquido. Revisi\u00f3n propositiva de directrices proyectuales\". En: VV. AA. BIA. Urban Regeneration Forum. Bilbao Bizkaia Architecture. Nuevos escenarios en torno al agua\/ Ur-ertz berriak\/ New visions on waterfronts\/ De nouveau sc\u00e9narios autour de l'eau, Bilbao: Colegio Oficial de Arquitectos VascoNavarro (COAVN). Delegaci\u00f3n de Bizkaia, 2016."},{"key":"ref1","unstructured":"ARNAIZ, Ana; ELORRIAGA, Jabier; LAKA, Xabier; MORENO, Javier. \"Escultura p\u00fablica: tensi\u00f3n entre los simb\u00f3lico y lo funcional\". En: Presencias en el espacio p\u00fablico contempor\u00e1neo, Barcelona: Centre d'Estudis de l'Escultura Publica i Ambiental, Facultat de Belles Arts, Universitat de Barcelona, 1998. p. 85-102."},{"key":"ref2","unstructured":"ARNAIZ, Ana; LAKA, Xabier; REMENTERIA, Iskandar. \"Sin fuentes frente al mar: aplicaci\u00f3n del saber del arte en la (re)construcci\u00f3n del paisaje urbano\". En: VV. AA. BIA. Urban Regeneration Forum. Bilbao Bizkaia Architecture. Nuevos escenarios en torno al agua\/ Ur-ertz berriak\/ New visions on waterfronts\/ De nouveau sc\u00e9narios autour de l'eau, Bilbao: Colegio Oficial de Arquitectos VascoNavarro (COAVN). Delegaci\u00f3n de Bizkaia, 2016. p. 45-48."},{"key":"ref3","unstructured":"BORJA, Jordi. La ciudad y la nueva ciudadan\u00eda [en l\u00ednea, conferencia pronunciada en Forum Europa]: Barcelona, junio de 2001 [ref.: de 26 de enero de 2019]. Disponible en Web: www.lafactoriaweb.com\/articulos\/borja17.htm"},{"key":"ref4","unstructured":"CASARIEGO, J. (et al.). Waterfronts de nuevo; transformaciones en los frentes urbanos de agua, Las Plasmas de Gran Canaria: Ayuntamiento de Las Palmas, 1999. 252 p."},{"key":"ref5","unstructured":"CREMISI, Teresa. La Trionphante, Paris: Gallimard ('Folio'), 2016."},{"key":"ref6","doi-asserted-by":"publisher","unstructured":"DELGADO, Manuel. La ciudad mentirosa. Fraude y miseria del 'Modelo Barcelona', 2\u00aa ed. Madrid: Catarata, 2010. https:\/\/doi.org\/10.31819\/9783964562937-007","DOI":"10.31819\/9783964562937-007"},{"key":"ref7","unstructured":"DIEDRICH, Lisa. \"Pensar el sitio. Arquitectura del paisaje como vector para el desarrollo urbano orientado al patrimonio en los actuales proyectos de transformaci\u00f3n de puertos\" En: MADERUELO, Javier. Paisaje y patrimonio, Madrid: Adaba editores, 2010. p. 163-168."},{"key":"ref8","unstructured":"GONZ\u00c1LEZ CAVIA, Marta; CABRERA BARTOLOM\u00c9, Jorge. \"Interpretando la identidad de las riberas urbanas: espacio y tiempo emergente en Zorrotzaurre\". En: VV. AA. BIA. Urban Regeneration Forum. Bilbao Bizkaia Architecture. Nuevos escenarios en torno al agua\/ Ur-ertz berriak\/ New visions on waterfronts\/ De nouveau sc\u00e9narios autour de l'eau, Bilbao: Colegio Oficial de Arquitectos VascoNavarro (COAVN). Delegaci\u00f3n de Bizkaia, 2016. p. 29-34."},{"key":"ref9","unstructured":"GONZ\u00c1LEZ CEBALLOS, Sara. \"Re-escribiendo el Bilbao metropolitano seg\u00fan Bilbao R\u00eda 2000\". Bidebarrieta. Revista de Humanidades y Ciencias Sociales. 2000, N\u00ba VIII ('Los Bilbao So\u00f1ados'), p. 491-506."},{"key":"ref10","doi-asserted-by":"publisher","unstructured":"HEIN, Carola. \"Port Cities and Urban Wealth: Between Global Networks and Local Transformations\". International Journal of Global Environmental Issues. 2014, vol. 13, N\u00ba. 2-3-4, s\/p. https:\/\/doi.org\/10.1504\/IJGENVI.2014.064510","DOI":"10.1504\/IJGENVI.2014.064510"},{"key":"ref11","unstructured":"HEIN, Carola. Port Cities: Dynamic Landscapes and Global Networks, London (UK): Routledge, 2011."},{"key":"ref12","unstructured":"HERCE, Manuel. Organizaci\u00f3n del transporte y oportunidades urbanas. Fuentes portuarias y terminales de transporte, Barcelona: Unibersitat Oberta de Catalunya (UOC), 2015. 26 p. P08\/B0198\/01700."},{"key":"ref13","doi-asserted-by":"publisher","unstructured":"MANN, Roy B. \"Ten Trends in the Continuing Renaissance of Urban Waterfronts\", Landscape and Urban Planning. 1988, N\u00ba 16, s\/p. https:\/\/doi.org\/10.1016\/0169-2046(88)90042-4","DOI":"10.1016\/0169-2046(88)90042-4"},{"key":"ref14","unstructured":"MEYER, Han. City and Port. Urban Planning as a Cultural Venture in London, Barcelona, New York and Rotterdam: Changing Relations Between Public Urban Space and Large Scale Infrastructure, Rotterdam: International Books, 1999."},{"key":"ref15","unstructured":"RODR\u00cdGUEZ, Txani (entrevista a J. M. Goirizelaia). \"Bilbao o la ciudad de la arquitectura\", BILBAO. Peri\u00f3dico Municipal. N\u00ba 208. (Octubre 2006), p. 9."},{"key":"ref16","unstructured":"RODR\u00cdGUEZ-MAGDA, Rosa Mar\u00eda. La sonrisa de Saturno. Hacia una teor\u00eda transmoderna, Barcelona: Anthropos, 1989."},{"key":"ref17","unstructured":"RUBIO-ARDANAZ, Juan Antonio. La vida arrantzale en Santurtzi. Cambios econ\u00f3micos y socioculturales entre los pescadores de bajura (siglos XIX y XX), 2\u00aa ed. Bilbao: Ediciones Beta III Milenio, 2010."},{"key":"ref18","unstructured":"RUIZ DE OLABUENAGA, Jos\u00e9 Ignacio. \"Bilbutop\u00edas\". Bidebarrieta. Revista de Humanidades y Ciencias Sociales. 2000, N\u00ba VIII ('Los Bilbao So\u00f1ados'), p. 53-72."},{"key":"ref19","unstructured":"SONTAG, Susan. \"Contra la interpretaci\u00f3n\". En: SONTAG, Susan. Contra la interpretaci\u00f3n, Madrid: Alfaguara, s\/l., p. 25-39 (edici\u00f3n original de 1964)."},{"key":"ref20","unstructured":"VENTURI, Robert (de); SCOTT, Denise; IZENOUR, Steven. Aprendiendo de Las Vegas. El simbolismo olvidado de la forma arquitect\u00f3nica, Barcelona: Gustavo Gili, 1978."},{"key":"ref21","unstructured":"VIAR FRAILE, I\u00f1igo; SANGALLI UGGERI, Mario. \"Ciudades agua. Varanasi: el agua, la ciudad y lo sagrado\". En: VV. AA. BIA. Urban Regeneration Forum. Bilbao Bizkaia Architecture. Nuevos escenarios en torno al agua\/ Ur-ertz berriak\/ New visions on waterfronts\/ De nouveau sc\u00e9narios autour de l'eau, Bilbao: Colegio Oficial de Arquitectos VascoNavarro (COAVN). Delegaci\u00f3n de Bizkaia, 2016. p. 19-28."}],"container-title":["I2 Innovaci\u00f3n e Investigaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"link":[{"URL":"http:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/93471\/1\/I2_7_1_05.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"http:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/93471\/1\/I2_7_1_05.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2024,9,11]],"date-time":"2024-09-11T11:23:37Z","timestamp":1726053817000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/view\/13882"}},"issued":{"date-parts":[[2019,6,30]]},"references-count":22,"journal-issue":{"issue":"1","published-online":{"date-parts":[[2019,6,30]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.2019.1.05","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"type":"electronic","value":"2341-0515"}],"published":{"date-parts":[[2019,6,30]]}},{"indexed":{"date-parts":[[2025,5,14]],"date-time":"2025-05-14T04:27:33Z","timestamp":1747196853181,"version":"3.40.5"},"reference-count":70,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"2","license":[{"start":{"date-parts":[[2018,12,31]],"date-time":"2018-12-31T00:00:00Z","timestamp":1546214400000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"abstract":"<jats:p>Las autoediciones han dado voz a quienes han sentido que ten\u00edan algo que decir al margen de los canales establecidos. Por eso hay una tradici\u00f3n en el uso de los fanzines entre comunidades queer, movimientos sociales, anarquismos, feminismos\u2026 Los artistas descubrieron hace ya mucho que un libro pod\u00eda ser una pieza art\u00edstica y hasta aqu\u00ed hemos llegado con una producci\u00f3n cada vez m\u00e1s variada de publicaciones. Hay un encuentro entre lo autoeditado (o editado en los m\u00e1rgenes producciones editoriales o art\u00edsticas hegem\u00f3nicas u oficiales) y la intencionalidad art\u00edstica que desborda la idea tradicional de libro que ha sido paradigma en bibliotecas y librer\u00edas. Los libros ya no son lo que eran, las bibliotecas tampoco.<\/jats:p>","DOI":"10.14198\/i2.2018.6.2.15","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2019,1,21]],"date-time":"2019-01-21T07:57:59Z","timestamp":1548057479000},"source":"Crossref","is-referenced-by-count":0,"title":["Hazlo t\u00fa y h\u00e1zselo a otrxs. Sobre p\u00fablicos y colecciones en las bibliotecas"],"prefix":"10.14198","volume":"6","author":[{"given":"Marta","family":"Van Tartwijk Crespo","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]},{"ORCID":"https:\/\/orcid.org\/0000-0003-1097-9366","authenticated-orcid":false,"given":"Javier","family":"Perez Iglesias","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2018,12,31]]},"reference":[{"key":"ref0","unstructured":"Aarons, P. E., Bronson, A. A., Gartenfeld, alex, & Witte de With (Eds.). (2013). Queer Zines (2nd ed). New York: Printed Matter."},{"key":"ref1","unstructured":"Aball\u00ed, I. (2015). Sin principio-Sin final = Without beginning-Without end. Madrid: MNCARS."},{"key":"ref2","unstructured":"Aira, C. (2002, febrero 7). Los poetas del 31 de diciembre de 2001. El Pa\u00eds. Recuperado de https:\/\/elpais.com\/diario\/2002\/02\/09\/babelia\/1013215161_850215.html"},{"key":"ref3","unstructured":"Alonso, M., Braga, V., Carrillo Fern\u00e1ndez, M., Fern\u00e1ndez Polanco, A., G\u00f3mez, A., Ins\u00faa, L., \u2026 Universidad Complutense de Madrid. Facultad de Bellas Artes. (2016). Estado editorial con previa condici\u00f3n. Recuperado de http:\/\/www.imaginarrar.net\/seminario6.html"},{"key":"ref4","unstructured":"\u00c1lvarez Garc\u00eda, B., & P\u00e9rez Iglesias, J. (Eds.). (2017). 94 libros y no libros que retratan a la biblioteca: fanzine. [Madrid: UCM, Facultad de Bellas Artes, Biblioteca]."},{"key":"ref5","unstructured":"\u00c1lvarez, S. (2016). The belly of the whale =: El vientre de la ballena. Madrid: CA2M Centro de Arte Dos de Mayo."},{"key":"ref6","unstructured":"Beltr\u00e1n, E. (2012). the World Explained. A Microhistorical Encyclopaedia. Amsterdam: ROMA Publications."},{"key":"ref7","unstructured":"Bestu\u00e9, D. (2010). Texto. Recuperado 22 de mayo de 2018, de http:\/\/texto.non.bz\/?p=libro"},{"key":"ref8","unstructured":"Blasco, S., & Ins\u00faa, L. (2017). Programa sin cr\u00e9ditos : una investigaci\u00f3n basada en la pr\u00e1ctica art\u00edstica. Madrid: Ediciones Asim\u00e9tricas."},{"key":"ref9","unstructured":"Borges, J. L. (1979). Otras inquisiciones (2a. ed). Buenos Aires: Emec\u00e9."},{"key":"ref10","unstructured":"Breaking down a woman's place. (2017). Londres: Raven Row."},{"key":"ref11","unstructured":"Carri\u00f3n, J. (2016). Librer\u00edas (1a ed. ampliada en Compactos). Barcelona: Anagrama."},{"key":"ref12","unstructured":"Carri\u00f3n, U. (2016a). El arte nuevo de hacer libros. M\u00e9xico: Tumbona."},{"key":"ref13","unstructured":"Carri\u00f3n, U. (2016b). El arte nuevo de hacer libros: Archivo Carri\u00f3n I (2a ed). M\u00e9xico: Tumbona."},{"key":"ref14","unstructured":"castillo\/corrales. (2015). The Social Life of the Book. Recuperado 22 de mayo de 2018, de http:\/\/castillocorrales.fr\/social-life-of-the-book-slob"},{"key":"ref15","unstructured":"Centro de Arte Dos de Mayo (M\u00f3stoles, Madrid) (Ed.). (2015). Programa educativo 2015-2016. Madrid: CA2M."},{"key":"ref16","unstructured":"Centro de Arte Dos de Mayo (M\u00f3stoles, Madrid) (Ed.). (2016). Programa educativo 2016-2017. Madrid: CA2M."},{"key":"ref17","unstructured":"Centro de Arte Dos de Mayo (M\u00f3stoles, Madrid) (Ed.). (2017). Programa educativo 2017-2018. Madrid: CA2M."},{"key":"ref18","unstructured":"Cervantes Saavedra, M. de. (1927). El ingenioso hidalgo Don Quijote de la Mancha. Madrid: s. n."},{"key":"ref19","unstructured":"Ceschel, B. (2015). Self publish, be happy: a DIY photobook manual and manifesto (1a ed). London: Aperture."},{"key":"ref20","unstructured":"Colectivo En Su Sitio (Ed.). (2018). Turbio: el arte de aprender."},{"key":"ref21","unstructured":"C\u00f3mo hacer un fanzine (con \u00e9xito relativo). (1998). Barcelona: Grup Taca."},{"key":"ref22","unstructured":"Cuir Madriz. (2017). Madrid: Autopublicaci\u00f3n."},{"key":"ref23","unstructured":"Elfaryesdios. (2011a, junio 18). El l fary es dios 5.0 - fary's anarcorevenge: estrenamos blog! Recuperado 1 de junio de 2018, de http:\/\/faryesdios.blogspot.com\/2011\/06\/estrenamos-blog.html"},{"key":"ref24","unstructured":"Elfaryesdios. (2011b, agosto 15). Estufailum Chaun Chan no1. Recuperado 22 de mayo de 2018, de http:\/\/faryesdios.blogspot.com.es\/2011\/08\/zine-estufailum-chaun-chan-n1.html"},{"key":"ref25","unstructured":"Encuentros Sin Cr\u00e9ditos - Mesa de debate entre Asier Mendizabal y Jon Mikel Euba. (2016). Recuperado de https:\/\/www.youtube.com\/watch?reload=9&v=rnGUe6VCfMc"},{"key":"ref26","unstructured":"Epifan\u00edas: fanzine feminista colectivo. (2018). [S. l: s. n."},{"key":"ref27","unstructured":"F. R. M. M. (Frente por la Reivindicaci\u00f3n de las M\u00e1s Malas) (Ed.). (2016). Todas las mujeres son malas. [Madrid: autoedici\u00f3n]."},{"key":"ref28","unstructured":"Fanzine Bulbasaur. (2014, 2016). Recuperado 12 de junio de 2018, de https:\/\/fanzinebulbasaur.bigcartel.com\/"},{"key":"ref29","unstructured":"Galaxina, A. (2017a). Haz un fanzine, empieza una revoluci\u00f3n: Gu\u00eda personal y transferible para hacer fanzines (2o ed.). Madrid: Bombas para desayunar."},{"key":"ref30","unstructured":"Galaxina, A. (2017b). \u00a1Puedo decir lo que quiera! \u00a1Puedo hacer lo que quiera!: una genealog\u00eda incompleta del fanzine hecho por chicas (1a ed). Madrid: Bombas Para Desayunar."},{"key":"ref31","unstructured":"Gelen Jeleton. (2013). Mujeres Pancarta. 1: Archivo DIY, m\u00fasica y dibujo: dibujos de im\u00e1genes de Internet, prensa, amigos. Murcia: l\u00e1piz por baqueta"},{"key":"ref32","unstructured":"Gelen Jeleton. (2014a). Mujeres Pancarta. 2: Archivo DIY, m\u00fasica y dibujo: dibujos de im\u00e1genes de Internet, prensa, amigos. Mexico: l\u00e1piz por baqueta."},{"key":"ref33","unstructured":"Gelen Jeleton. (2014b). Mujeres Pancarta. 3: Archivo DIY, m\u00fasica y dibujo. Mexico: l\u00e1piz por baqueta."},{"key":"ref34","unstructured":"Gelen Jeleton. (2016). Mujeres Pancarta. 4: Una Archiva del DIY, m\u00fasica y dibujo: dibujos de fotos e im\u00e1genes encontradas en Internet, fotos de manifestaciones, de amigxs, compa\u00f1erxs. Murcia: l\u00e1piz por baqueta."},{"key":"ref35","unstructured":"G\u00fcell, N. (2012). Epistolario ayuda humanitaria. Girona: Sala d'Art Jove con la colaboraci\u00f3n de Casa deCultura de la Diputaci\u00f3n de Girona."},{"key":"ref36","unstructured":"Habitar la intimidad III. (2017). Madrid: Autopublicaci\u00f3n."},{"key":"ref37","unstructured":"La Radical Gai (Madrid) (Ed.). (1991). De un plumazo: fanzine de La Radical Gai. Madrid: La Radical Gai."},{"key":"ref38","unstructured":"Laguna, F., & Pav\u00f3n, C. (Eds.). (1999). Belleza y felicidad: una poes\u00eda... una novelita que te har\u00e1 suspirar toda tu vida. Buenos Aires: Belleza y Felicidad."},{"key":"ref39","unstructured":"\u00bfLesbianismo? Encantada es un placer. (2017). Madrid: Autopublicaci\u00f3n."},{"key":"ref40","unstructured":"Los archivos de Beauvoir. (2013). Barcelona: Hola Ediciones."},{"key":"ref41","unstructured":"LSD (Colectivo feminista) (Ed.). (1994). Non grata. Madrid: LSD."},{"key":"ref42","unstructured":"Manchado, R. (2017). C\u00f3mo re\u00edrse de una mujer gorda. Madrid: Antorcha."},{"key":"ref43","unstructured":"Manguel, A. (2002). Una historia de la lectura (1a ed. en \"\u00c1rea de conocimiento: Literatura\", 1a reimp). Madrid: Alianza."},{"key":"ref44","unstructured":"Manifiesto de la UNESCO sobre la biblioteca p\u00fablica, 1994. (1994), 3."},{"key":"ref45","unstructured":"McGill, I. (2018). La fiesta. Madrid: Gorongo Sound System."},{"key":"ref46","unstructured":"Merec, S. (2017). Isla ignorada. Madrid: [autopublicaci\u00f3n."},{"key":"ref47","unstructured":"Montero Sierra, M., & Centro de Arte Joven (Madrid) (Eds.). (2017). En los cantos nos diluimos: exposici\u00f3n. Madrid: Comunidad de Madrid."},{"key":"ref48","unstructured":"Pantalla negra cubo blanco. (2016). Madrid: Centro de Arte Dos de Mayo."},{"key":"ref49","unstructured":"Pardo, E. (2017). El boom del fanzine en Madrid en los \u00faltimos a\u00f1os. [manuscrito]."},{"key":"ref50","unstructured":"Peligrosidad Social (Ed.). (2015). Consentimiento sexual: una movida... \u00bfde maricas?: reflexiones bujarras, punks y anarquistas sobre el consentimiento sexual entre t\u00edos. Madrid: Peligrosidad Social."},{"key":"ref51","unstructured":"Perec, G. (2008). Pensar - clasificar (3a ed). Barcelona: Gedisa."},{"key":"ref52","unstructured":"P\u00e9rez Iglesias, J. (2018). Ubik no se acaba nunca: diario de un bibliotecario residente [Blog]. Recuperado 28 de mayo de 2018, de http:\/\/biblioteca.ucm.es\/BUCM\/blogs\/boletinbibliotecario\/12660.php#.WwwcM-6FOpo"},{"key":"ref53","unstructured":"Ranganathan, S. R. (1963). The five laws of Library Science [Texto impreso (3rd ed). Bombay: Asia Publisingh House."},{"key":"ref54","unstructured":"Sanchez Alc\u00e1ntara, M. \u00c1. (2016). Una archiva del DIY (do it yourseft) : autoedici\u00f3n y autogesti\u00f3n en una fanzinoteca feminista-queer (Ph.D. Thesis). Universidad de Murcia. Recuperado de https:\/\/www.tdx.cat\/handle\/10803\/370847"},{"key":"ref55","unstructured":"Schraenen, G., Carri\u00f3n, U., Ehrenberg, F., Fernandes, J., Y\u00e9pez, H., Maderuelo, J., & Aden, M. (2016). Ulises Carri\u00f3n: querido lector: no lea. Madrid: MNCARS."},{"key":"ref56","unstructured":"Secci\u00f3n Invertida (Ed.). (2017). (F) S. I: un fanzine de Secci\u00f3n Invertida: junio 2017. Madrid: Peligrosidad Social."},{"key":"ref57","unstructured":"Sim\u00f3n, A., Vieites, A., Cabello, H., Carceller, A., Salgado, M., Cinque, A., \u2026 Matadero Madrid (Eds.). (2017). Desiderata. Madrid: Desiderata."},{"key":"ref58","unstructured":"Sisterhood. (2014, diciembre 11). Recuperado 23 de mayo de 2018, de https:\/\/sisterhood.es\/fanzine-2\/"},{"key":"ref59","unstructured":"SPIT (Ed.). (2017). The Spit! manifesto reader: a selection of historical and contemporary queer manifestos. London: Frieze Projects."},{"key":"ref60","unstructured":"Stamp: [fanzines completos]: 1989-1992. (2014) (1a ed). Madrid: Libros Walden."},{"key":"ref61","unstructured":"Tremolina (1999-2004) : fanzines completos. (2018). Madrid: Libros Walden."},{"key":"ref62","unstructured":"Trillo, M. (2017). Rockoc\u00f3: im\u00e1genes del pop-rock madrile\u00f1o: 1980-1984, 2000-2016 (1a ed). Madrid: La Fonoteca."},{"key":"ref63","unstructured":"Vale, J. P., Ferreira, N. A., & Faro, P. (2015). CU: Cruising utopias. Lisboa: s. n."},{"key":"ref64","unstructured":"Warburg, A., Warnke, M., Brink, C., Checa Cremades, F., Hellwig, K., & Chamorro Mielke, J. (2010). Atlas Mnemosyne. Tres Cantos (Madrid): Akal."},{"key":"ref65","unstructured":"Wynne, M. (2016a). Men I've loved in the 21st Century. London: Ivory Press."},{"key":"ref66","unstructured":"Wynne, M. (2016b). Ulrik gets tangled in the covers. London: self published."},{"key":"ref67","unstructured":"Wynne, M. (2016c). You the boxer. London: Kiss & Tell Press."},{"key":"ref68","unstructured":"Wynne, M. (2017). My man Paul. London: Kiss & Tell Press."},{"key":"ref69","unstructured":"Wynne, M. (2018). Three days at paradise. London: Kiss & Tell Press."}],"container-title":["I2 Innovaci\u00f3n e Investigaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"link":[{"URL":"http:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/86291\/1\/I2_6_2_15.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"http:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/86291\/1\/I2_6_2_15.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2024,9,12]],"date-time":"2024-09-12T10:30:00Z","timestamp":1726137000000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/view\/2018-v6-n2-hazlo-tu-y-hazselo-a-otrxs-sobre-publicos-y-colecciones-en-las-bibliotecas"}},"issued":{"date-parts":[[2018,12,31]]},"references-count":70,"journal-issue":{"issue":"2","published-online":{"date-parts":[[2018,12,31]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.2018.6.2.15","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"type":"electronic","value":"2341-0515"}],"published":{"date-parts":[[2018,12,31]]}},{"indexed":{"date-parts":[[2022,4,5]],"date-time":"2022-04-05T23:27:54Z","timestamp":1649201274178},"reference-count":0,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"2","license":[{"start":{"date-parts":[[2018,12,31]],"date-time":"2018-12-31T00:00:00Z","timestamp":1546214400000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"abstract":"<jats:p>Urbandom\u00e8stic es un proyecto de fin de carrera que nace de la investigaci\u00f3n desarrollada durante el trabajo de fin de grado: \u201cReframed: relatos sobre arquitectura, g\u00e9nero y ficci\u00f3n\u201d. Este aglutinaba una serie de documentos alternativos a los de la disciplina arquitect\u00f3nica: ilustraciones, descripciones literarias, narraciones, etc., que atestiguaban la necesidad de revisar la mirada con la que la Arquitectura de la Modernidad dio por cerrada la revoluci\u00f3n dom\u00e9stica. Urbandom\u00e8stic, al igual que reframed, toma los relatos de los usuarios de la ciudad contempor\u00e1nea como su corpus fundamental de trabajo para trabajar a escala urbana. Toma como caso de estudio el municipio alicantino de Guardamar del Segura. Estudia una tipolog\u00eda, ahora en extinci\u00f3n, surgida tras un terremoto que en 1828 asol\u00f3 la poblaci\u00f3n. Esta tipolog\u00eda, surgida del Plan Larramendi de 1929, facilitaba unos patrones de relaci\u00f3n entre lo dom\u00e9stico, lo urbano y lo territorial extremadamente interesantes en clave ecol\u00f3gica y feminista, que se han ido desdibujando con la evoluci\u00f3n de la ciudad durante el siglo XX. El trabajo analiza el estado actual, el resultado de la evoluci\u00f3n de esta tipolog\u00eda, para relanzar luego estrategias arquitect\u00f3nicas que reactiven la herencia gen\u00e9tica m\u00e1s beligerante con el presente radical que nos ocupa, el Capitaloceno. Lo hace desarrollando pr\u00e1cticas arquitect\u00f3nicas alternativas en las que se detectan flujos interesantes en los que el arquitecto se incorpora y redirige con el objetivo de relanzar hacia el futuro los patrones interesantes de la ciudad del plan inicial. El trabajo reivindica nuevos marcos de actuaci\u00f3n en los que el urbanista no puede solo tener el plan, la norma y la administraci\u00f3n como interlocutores, sino que debe saber trabajar con las redes de conocimiento, producci\u00f3n y relaci\u00f3n del \u00e1mbito estudiado. Lo hace aportando al plan documentos valiosos como cartograf\u00edas de las producciones dom\u00e9sticas, o de patrones interesantes de interacci\u00f3n como la persistencia de situaciones de econom\u00eda directa, o la influencia del matriarcado. Toda esa informaci\u00f3n se deposita en un documento en secci\u00f3n que traza las estrategias de transformaci\u00f3n urbana a partir de peque\u00f1as modificaciones (denominadas pellejos simpoi\u00e9ticos) de las tipolog\u00edas actuales que inyectan en un proyecto arquitect\u00f3nico los haceres cotidianos de los usuarios para apoderarse de la ciudad existente y transformarla de una manera situada y ecol\u00f3gicamente comprometida.<\/jats:p>","DOI":"10.14198\/i2.2018.6.2.04","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2019,1,21]],"date-time":"2019-01-21T07:57:59Z","timestamp":1548057479000},"source":"Crossref","is-referenced-by-count":0,"title":["Urbandom\u00e8stic. El urbanismo de las producciones dom\u00e9sticas"],"prefix":"10.14198","volume":"6","author":[{"given":"Joaqu\u00edn","family":"Garc\u00eda Mar\u00edn","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2018,12,31]]},"container-title":["I2 Innovaci\u00f3n e Investigaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"link":[{"URL":"http:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/86309\/1\/I2_6_2_04.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"http:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/86309\/1\/I2_6_2_04.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2020,9,13]],"date-time":"2020-09-13T23:14:52Z","timestamp":1600038892000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/view\/2018-v6-n2-urbandomestic-el-urbanismo-de-las-producciones-domesticas"}},"issued":{"date-parts":[[2018,12,31]]},"references-count":0,"journal-issue":{"issue":"2","published-online":{"date-parts":[[2018,12,31]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.2018.6.2.04","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"value":"2341-0515","type":"electronic"}],"published":{"date-parts":[[2018,12,31]]}},{"indexed":{"date-parts":[[2024,9,12]],"date-time":"2024-09-12T11:40:22Z","timestamp":1726141222312},"reference-count":8,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"2","license":[{"start":{"date-parts":[[2018,12,31]],"date-time":"2018-12-31T00:00:00Z","timestamp":1546214400000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"abstract":"<jats:p>En este texto se abordar\u00e1 los casos de estudio de dos pr\u00e1cticas de aprendizaje: el primero de la Escuela de Artes y Oficios (UAM Cuajimalpa, Ciudad de M\u00e9xico) y el segundo del taller Las narraciones familiares como relato de la Historia (itinerante). Con el estudio de estos dos proyectos, que operan en los m\u00e1rgenes de las instituciones, se pretende, por un lado, presentar el cruce de sus marcos de producci\u00f3n y desarrollo para as\u00ed exponer su relaci\u00f3n con pr\u00e1cticas cr\u00edticas a las pol\u00edticas hegem\u00f3nicas en el contexto espec\u00edfico de esta universidad p\u00fablica. Por otro lado, mostrar la relaci\u00f3n de las pr\u00e1cticas art\u00edsticas con el impulso para crear experiencias de ruptura en los alumnos.<\/jats:p>","DOI":"10.14198\/i2.2018.6.2.17","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2019,1,21]],"date-time":"2019-01-21T07:57:59Z","timestamp":1548057479000},"source":"Crossref","is-referenced-by-count":0,"title":["Experiencias de aprendizaje desde los m\u00e1rgenes institucionales. Caso de estudio: La Escuela de Arte y Oficios, UAM Cuajimalpa"],"prefix":"10.14198","volume":"6","author":[{"given":"Mar\u00eda","family":"Cerd\u00e1 Acebr\u00f3n","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2018,12,31]]},"reference":[{"key":"ref0","unstructured":"BELL, Hooks, Teaching to transgress. Education as the practice of freedom. New York, 1994, Routledge, ISBN 0-415-90807-8- ISBN 0-415-90808-6"},{"key":"ref1","unstructured":"RANCI\u00c8RE, JACQUES, El maestro ignorante. Cinco lecciones sobre la emancipaci\u00f3n intelectual. (Traducci\u00f3n de N\u00faria Estrach ) Laertes, S.A. de Ediciones, 2002 Barcelona ISBN: 84-7584-504-5"},{"key":"ref2","unstructured":"SCHECHNER, Richard, Theatre and Anthropology. Philadelphia: University of Pennsylvania Press, 1985."},{"key":"ref3","unstructured":"ALONSO, Loreto Dar lugar a dudas Producci\u00f3n de conocimiento y pr\u00e1cticas art\u00edsticas Arte\u00b7y\u00b7pol\u00edticas\u00b7de\u00b7identidad \u00a9 Copyright 2011: Servicio de Publicaciones de la Universidad de Murcia. Murcia (Espa\u00f1a) 2011, vol. 4 (junio) 51-66 pp"},{"key":"ref4","unstructured":"GARC\u00c8S, Marina Dar que pensar. Sobre la necesidad pol\u00edtica de nuevos espacios de aprendizaje. 2011, de http:\/\/www.zemos98.org\/eduex\/spip. php?article147"},{"key":"ref5","unstructured":"MARTINEZ, Pablo Reactivando la imaginaci\u00f3n Pr\u00e1cticas educativas en el CA2M en torno a la experiencia Arte\u00b7y\u00b7pol\u00edticas\u00b7de\u00b7identidad \u00a9 Copyright 2011: Servicio de Publicaciones de la Universidad de Murcia. Murcia (Espa\u00f1a) 2011, vol. 4 (junio) ISSN edici\u00f3n impresa: 1889-979X. ISSN edici\u00f3n web (http:\/\/revistas.um.es\/api): 1989-8452 11-22 pp"},{"key":"ref6","unstructured":"Tiqqun, \u00bfC\u00f3mo hacer? https:\/\/tiqqunim.blogspot.com\/2013\/01\/como-hacer.html"},{"key":"ref7","unstructured":"Datos sobre la UAM-C http:\/\/148.206.167.20\/wp-content\/uploads\/2018\/04\/Informe-DCSH-2017.pdf"}],"container-title":["I2 Innovaci\u00f3n e Investigaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"link":[{"URL":"http:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/86329\/1\/I2_6_2_17.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"http:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/86329\/1\/I2_6_2_17.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2024,9,12]],"date-time":"2024-09-12T10:57:43Z","timestamp":1726138663000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/view\/2018-v6-n2-experiencias-de-aprendizaje-desde-los-margenes-institucionales-caso-de-estudio-la-escuela-de-arte-y-oficios-uam-cuajimalpa"}},"issued":{"date-parts":[[2018,12,31]]},"references-count":8,"journal-issue":{"issue":"2","published-online":{"date-parts":[[2018,12,31]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.2018.6.2.17","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"type":"electronic","value":"2341-0515"}],"published":{"date-parts":[[2018,12,31]]}},{"indexed":{"date-parts":[[2025,6,19]],"date-time":"2025-06-19T04:30:52Z","timestamp":1750307452266,"version":"3.41.0"},"reference-count":0,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"1","license":[{"start":{"date-parts":[[2020,6,30]],"date-time":"2020-06-30T00:00:00Z","timestamp":1593475200000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"abstract":"<jats:p>Se trata de una rese\u00f1a del libro \"Imaginando la Casa Mediterr\u00e1nea. Italia y Espa\u00f1a en los a\u00f1os 50\" de Antonio Pizza (ed.), incluyendo un comentario a la propia Exposici\u00f3n en la sala ICO de Madrid en 2019 y 2020.<\/jats:p>","DOI":"10.14198\/i2.2020.1.08","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2020,6,27]],"date-time":"2020-06-27T07:36:48Z","timestamp":1593243408000},"source":"Crossref","is-referenced-by-count":0,"title":["Imaginando la Casa Mediterr\u00e1nea. Italia y Espa\u00f1a en los a\u00f1os 50"],"prefix":"10.14198","volume":"8","author":[{"ORCID":"https:\/\/orcid.org\/0000-0002-5309-9310","authenticated-orcid":false,"given":"Andr\u00e9s","family":"Mart\u00ednez-Medina","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2020,6,30]]},"container-title":["i2 Investigaci\u00f3n e Innovaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"link":[{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/download\/16681\/PDF","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"}],"deposited":{"date-parts":[[2025,6,18]],"date-time":"2025-06-18T12:07:21Z","timestamp":1750248441000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/view\/16681"}},"issued":{"date-parts":[[2020,6,30]]},"references-count":0,"journal-issue":{"issue":"1","published-online":{"date-parts":[[2020,6,30]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.2020.1.08","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"type":"electronic","value":"2341-0515"}],"published":{"date-parts":[[2020,6,30]]}},{"indexed":{"date-parts":[[2024,2,5]],"date-time":"2024-02-05T23:27:13Z","timestamp":1707175633974},"reference-count":0,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"1","license":[{"start":{"date-parts":[[2014,11,30]],"date-time":"2014-11-30T00:00:00Z","timestamp":1417305600000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"abstract":"<jats:p>Ornamento y delito y Arquitectura, los dos art\u00edculos que sin duda han contribuido a difundir el ideario y a sustentar la celebridad del arquitecto Adolf Loos (1870-1933), proceden de sendas conferencias. Su origen, por consiguiente, es de naturaleza oral. Y la pol\u00e9mica desencadenada a ra\u00edz de ellos los convierte, en su \u00e9poca y para la Historia, en aut\u00e9nticos or\u00e1culos, cuyo sentido sus transcripciones, tanto francesa como alemana, inevitablemente en parte desvirt\u00faan. Solo cotejando lo dicho por el maestro, y luego escrito y publicado, con su obra edificada podemos restituir el sentido original de su pensamiento. Esta es la hip\u00f3tesis sobre la que discurrimos.A sus palabras y obras habr\u00e1 que sumar la atenci\u00f3n que el arquitecto y periodista, que as\u00ed se confiesa, confiere a los oficios y a los materiales que los sustentan, en la l\u00ednea de pensamiento de Gottfried Semper, como fundamento del dise\u00f1o. Es pues a la luz de su concurrencia a la obra de arquitectura, y de \u00e9sta al espacio de habitaci\u00f3n, y no de otros documentos gr\u00e1ficos y fotogr\u00e1ficos,\u00a0 como ha de valorarse lo dicho y escrito por Loos, si nos atenemos a sus propias recomendaciones. Lo dicho se ilumina con lo hecho. Y lo hecho se autoriza por lo habitado.<\/jats:p>","DOI":"10.14198\/i2.2014.2.05","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2014,11,18]],"date-time":"2014-11-18T10:56:43Z","timestamp":1416308203000},"source":"Crossref","is-referenced-by-count":2,"title":["Hacer\u2026 hablar; hablar\u2026 tal vez habitar. Apuntes sobre lo dicho y hecho por Adolf Loos (1870-1933)"],"prefix":"10.14198","volume":"2","author":[{"given":"Joaqu\u00edn","family":"Arnau Amo","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]},{"given":"Mar\u00eda Elia","family":"Guti\u00e9rrez Mozo","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2014,11,30]]},"container-title":["I2 Innovaci\u00f3n e Investigaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"link":[{"URL":"http:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/42269\/1\/I2_02_05.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"http:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/42269\/1\/I2_02_05.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2020,9,13]],"date-time":"2020-09-13T18:36:00Z","timestamp":1600022160000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/view\/2014-v2-n1-hacer-hablar-hablar-tal-vez-habitar-apuntes-sobre-lo-dicho-y-hecho-por-adolf-loos-1870-1933"}},"issued":{"date-parts":[[2014,11,30]]},"references-count":0,"journal-issue":{"issue":"1","published-online":{"date-parts":[[2014,11,30]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.2014.2.05","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"value":"2341-0515","type":"electronic"}],"published":{"date-parts":[[2014,11,30]]}},{"indexed":{"date-parts":[[2024,9,11]],"date-time":"2024-09-11T11:40:19Z","timestamp":1726054819541},"reference-count":14,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"2","license":[{"start":{"date-parts":[[2019,12,31]],"date-time":"2019-12-31T00:00:00Z","timestamp":1577750400000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"abstract":"<jats:p>La Ciudad de Nueva York ha sido un campo de pruebas en la movilidad urbana desde la aparici\u00f3n de la m\u00e1quina de vapor. En la Ciudad de Nueva York se cre\u00f3 el sistema de transporte de masas en el siglo XIX, el ferrocarril \u201celevado\u201d, y tambi\u00e9n se ensay\u00f3 por primera vez un sistema de transporte individual en el siglo XX, el parkway y su posterior evoluci\u00f3n, el expressway. Ambos sistemas conforman el esqueleto de movilidad de la ciudad, y coexisten y se complementan, a pesar de representar dos propuestas de movilidad completamente opuestas.\u00a0\u00a0Este art\u00edculo profundiza en el origen y la evoluci\u00f3n de la movilidad individual en la Ciudad de Nueva York. Desde el parkway creado para escapar de la ciudad, hasta el expressway creado para acceder a ella; espacios de movilidad gemelos y opuestos al mismo tiempo. El art\u00edculo es un compendio de nueve textos cortos y un ep\u00edlogo, que junto a sus respectivos diez documentos gr\u00e1ficos,\u00a0\u00a0construyen el corpus de la investigaci\u00f3n. El lector pues se enfrenta a un ensayo gr\u00e1fico formado por peque\u00f1os cap\u00edtulos que le sumergir\u00e1n en los or\u00edgenes y posterior evoluci\u00f3n del primer espacio de movilidad individual en la historia de las ciudades. Y esto ocurri\u00f3 en la Ciudad de Nueva York a lo largo del siglo XX.<\/jats:p>","DOI":"10.14198\/i2.2019.2.05","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2019,12,18]],"date-time":"2019-12-18T08:19:29Z","timestamp":1576657169000},"source":"Crossref","is-referenced-by-count":0,"title":["Las arterias de Nueva York. Un nuevo espacio de movilidad. Parkway versus Expressway."],"prefix":"10.14198","volume":"7","author":[{"given":"Jose","family":"Duran Fernandez","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2019,12,31]]},"reference":[{"key":"ref0","unstructured":"BALLON, H. y KENNETH T. JACKSON. Robert Moses and the modern city. The transformation of New York. 1\u00aa Ed. New York. Ed. W. W. Norton & Company. 2008. ISBN 978-0393732436."},{"key":"ref1","unstructured":"BRONX RIVER PARKWAY COMMISSION. Report of the Bronx River Parkway Commission. Chapter 669 of the Laws of 1906."},{"key":"ref2","unstructured":"Electric Railway Journal. Brinkerhoff, H.M. Transportation for Greater New York, 1920, Nov. 27."},{"key":"ref3","unstructured":"FORD, H. The modern city-A pestiferous grouth., Ford Ideals: Being a Selection From \"Mr. Ford's Page\" in the Dearborn Independent, 1922."},{"key":"ref4","unstructured":"McELROY, S. Town survey commission of Kings County. Report of Samuel McElroy, superintendent of sur-vey. 1874."},{"key":"ref5","unstructured":"MOSES, R. The Comprehensive Parkway System of New York Metropolitan Region. Civil Engineering, 1939, Vol 9."},{"key":"ref6","unstructured":"MOSES, R. The Belt Parkway. Published on the occasion of the opening. 1940."},{"key":"ref7","unstructured":"NEW YORK CITY PLANNING COMMISSION. Plan for New York City, 1969; a proposal. Critical Issues."},{"key":"ref8","unstructured":"NEW YORK CITY PLANNING COMMISSION. Regional Plan and Its Environs. Regional Survey: Volume IV. Transit and Transportation. 1929."},{"key":"ref9","unstructured":"NEW YORK CITY PLANNING COMMISSION. Regional Plan and Its Environs. Regional Survey: Volume III. Highway Traffic. 1929."},{"key":"ref10","unstructured":"NEW YORK CITY PLANNING COMMISSION. Regional Plan and Its Environs. The Graphic Regional Plan. Volume One. 1929"},{"key":"ref11","unstructured":"NEW YORK CITY PLANNING COMMISSION. Regional Plan and Its Environs. Physical Survey. Maps and Diagrams showing present conditions New York ans its Environs. 1929."},{"key":"ref12","unstructured":"TEXAS A&M TRANSPORTATION INSTITUTE. TTI's 2012 Urban Mobility Report. 2012."},{"key":"ref13","unstructured":"TURNER, D. L. Rapid Transit Development. Commission on Building Districts and Restrictions, Final Re-port. June 2, 1916."}],"container-title":["I2 Innovaci\u00f3n e Investigaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"link":[{"URL":"https:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/100310\/1\/I2_7_2_05.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"https:\/\/rua.ua.es\/dspace\/bitstream\/10045\/100310\/1\/I2_7_2_05.pdf","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2024,9,11]],"date-time":"2024-09-11T10:29:09Z","timestamp":1726050549000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/view\/14947"}},"issued":{"date-parts":[[2019,12,31]]},"references-count":14,"journal-issue":{"issue":"2","published-online":{"date-parts":[[2019,12,31]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.2019.2.05","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"type":"electronic","value":"2341-0515"}],"published":{"date-parts":[[2019,12,31]]}},{"indexed":{"date-parts":[[2025,2,15]],"date-time":"2025-02-15T05:11:54Z","timestamp":1739596314241,"version":"3.37.1"},"reference-count":0,"publisher":"Universidad de Alicante Servicio de Publicaciones","issue":"1","license":[{"start":{"date-parts":[[2025,1,30]],"date-time":"2025-01-30T00:00:00Z","timestamp":1738195200000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by-nc-sa\/4.0"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["i2"],"abstract":"<jats:p>Rese\u00f1a del libro: Carles Crosas, A\u0301lvaro Clua, Ine\u0301s Aquilue\u0301 y Melisa Pesoa (coords.), Ensen\u0303ar urbanismo: apuntes y experiencias, Recolectores Urbanos, 2023, 280 pp., ISBN: 978-84-123141-8-2.<\/jats:p>","DOI":"10.14198\/i2.28876","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2025,2,11]],"date-time":"2025-02-11T08:45:13Z","timestamp":1739263513000},"page":"93-97","source":"Crossref","is-referenced-by-count":0,"title":["Rese\u00f1a de libro: Carles Crosas, \u00c1lvaro Clua, In\u00e9s Aquilu\u00e9 y Melisa Pesoa (coor.) (2023), Ense\u00f1ar Urbanismo. Apuntes y experiencias"],"prefix":"10.14198","volume":"13","author":[{"ORCID":"https:\/\/orcid.org\/0000-0002-6069-7052","authenticated-orcid":false,"given":"Jo\u00e3o Pedro","family":"Costa","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"5330","published-online":{"date-parts":[[2025,1,30]]},"container-title":["i2 Investigaci\u00f3n e Innovaci\u00f3n en Arquitectura y Territorio"],"link":[{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/download\/28876\/24407","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"}],"deposited":{"date-parts":[[2025,2,14]],"date-time":"2025-02-14T09:42:10Z","timestamp":1739526130000},"score":0.0,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/i2.ua.es\/article\/view\/28876"}},"issued":{"date-parts":[[2025,1,30]]},"references-count":0,"journal-issue":{"issue":"1","published-online":{"date-parts":[[2025,1,30]]}},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.14198\/i2.28876","ISSN":["2341-0515"],"issn-type":[{"type":"electronic","value":"2341-0515"}],"published":{"date-parts":[[2025,1,30]]}}],"items-per-page":20,"query":{"start-index":0,"search-terms":null}}}