{"status":"ok","message-type":"work","message-version":"1.0.0","message":{"indexed":{"date-parts":[[2025,10,1]],"date-time":"2025-10-01T18:16:21Z","timestamp":1759342581775},"reference-count":55,"publisher":"Elsevier BV","issue":"18","license":[{"start":{"date-parts":[[2009,5,1]],"date-time":"2009-05-01T00:00:00Z","timestamp":1241136000000},"content-version":"tdm","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/www.elsevier.com\/tdm\/userlicense\/1.0\/"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["Medicina Cl\u00ednica"],"published-print":{"date-parts":[[2009,5]]},"DOI":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2009,9,23]],"date-time":"2009-09-23T16:03:48Z","timestamp":1253721828000},"page":"712-718","source":"Crossref","is-referenced-by-count":12,"title":["El fen\u00f3meno de Raynaud"],"prefix":"10.1016","volume":"132","author":[{"given":"Carles","family":"Tolosa Vilella","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]},{"given":"Carmen Pilar","family":"Sime\u00f3n Aznar","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]},{"given":"Lourdes","family":"Gabarr\u00f3 Juli\u00e0","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"78","reference":[{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib1","unstructured":"Raynaud M. De l\u2019asphyxie locale et de la gangr\u00e8ne sym\u00e9trique des extr\u00e9mit\u00e9s. Th\u00e9se de Medicine. Paris: Rigoux Ed; 1862: 174."},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib2","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"1001","DOI":"10.1056\/NEJMcp013013","article-title":"Clinical practice: Raynaud's phenomenon","volume":"347","author":"Wigley","year":"2002","journal-title":"N Engl J Med"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib3","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"2042","DOI":"10.1016\/S0140-6736(00)05118-7","article-title":"Raynaud's phenomenon","volume":"357","author":"Block","year":"2001","journal-title":"Lancet"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib4","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"517","DOI":"10.2165\/00003495-200767040-00003","article-title":"The diagnosis and treatment of Raynaud's phenomenon","volume":"67","author":"Pope","year":"2007","journal-title":"Drugs"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib5","first-page":"28","article-title":"Nuevas perspectivas en el tratamiento del fen\u00f3meno de Raynaud","volume":"9","author":"Brito-Zer\u00f3n","year":"2008","journal-title":"Med Clin (Barc)"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib6","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"89","DOI":"10.1016\/j.rdc.2007.11.006","article-title":"Diagnosis and management of scleroderma peripheral vascular disease","volume":"34","author":"Herrick","year":"2008","journal-title":"Rheum Dis Clin N Am"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib7","first-page":"879","article-title":"Geographic variation in the prevalence of Raynaud's phenomenon: a 5 region comparison","volume":"24","author":"Maricq","year":"1997","journal-title":"J Rheumatol"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib8","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"88","DOI":"10.1007\/s100670170076","article-title":"Prevalence of Raynaud's phenomenon in general practice in the East of Spain","volume":"20","author":"Roman-Ivorra","year":"2001","journal-title":"Clin Rheum"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib9","first-page":"66","article-title":"Prevalence of Raynaud's phenomenon in a healthy Spanish population","volume":"20","author":"Riera","year":"1993","journal-title":"J Rheumatol"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib10","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"761","DOI":"10.3109\/00365517809104884","article-title":"Prevalence of primary Raynaud phenomenon in young females","volume":"38","author":"Olsen","year":"1978","journal-title":"Scand J Clin Lab Invest"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib11","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"1189","DOI":"10.1002\/art.1780390717","article-title":"Familial aggregation of primary Raynaud's disease","volume":"39","author":"Freedman","year":"1996","journal-title":"Arthritis Rheum"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib12","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"524","DOI":"10.1002\/art.22626","article-title":"Heretability of Raynaud's phenomenon and vascular responsiveness to cold. A study of adult female twins","volume":"57","author":"Cherkas","year":"2007","journal-title":"Arthritis Rheum"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib13","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"1259","DOI":"10.1002\/art.20988","article-title":"The incidental and natural history of Raynaud's phenomenon in the community","volume":"52","author":"Suter","year":"2005","journal-title":"Arthritis Rheum"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib14","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"723","DOI":"10.1136\/ard.56.12.723","article-title":"Survival prognostic factors and markers of morbidity in Spanish patients with systemic sclerosis","volume":"56","author":"Sime\u00f3n","year":"1997","journal-title":"Ann Rheum Dis"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib15","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"595","DOI":"10.1001\/archinte.158.6.595","article-title":"Outcomes in primary Raynaud phenomenon. A metaanalysis of the frequency, rates and predictors of transition to secondary diseases","volume":"158","author":"Spencer-Green","year":"1998","journal-title":"Arch Intern Med"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib16","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"754","DOI":"10.1136\/ard.2006.062901","article-title":"Clinical risk assessment of organ manifestations in systemic sclerosis: a report from the EULAR Scleroderma Trials and Research group database","volume":"66","author":"Walker","year":"2007","journal-title":"Ann Rheum Dis"},{"issue":"6 Suppl","key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib17","first-page":"S207","article-title":"Chronic idiopathic acrocyanosis","volume":"45","author":"Nousari","year":"2002","journal-title":"J Am Acad Dermatol"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib18","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"191","DOI":"10.1046\/j.1365-2796.1997.00185.x","article-title":"Erythromelalgia: a clinical study of 87 cases","volume":"242","author":"Kalgaard","year":"1997","journal-title":"J Intern Med"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib19","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"1009","DOI":"10.1016\/j.jaad.2004.11.051","article-title":"Livedo reticularis: an update","volume":"52","author":"Gibbs","year":"2005","journal-title":"J Am Acad Dermatol"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib20","first-page":"752","article-title":"Understanding, assessing and treating Raynaud's phenomenon","volume":"17","author":"Boin","year":"2005","journal-title":"Curr Opin Rheumatol"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib21","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"935","DOI":"10.1136\/ard.49.11.935","article-title":"Raynaud's phenomenon and positive antinuclear antibodies in a malignancy","volume":"49","author":"Tolosa-Vilella","year":"1990","journal-title":"Ann Rheum Dis"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib22","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"859","DOI":"10.1136\/ard.62.9.859","article-title":"Contribution of the initial features of systemic lupus erythematosus to the clinical evolution and survival of a cohort of mediterranean patients","volume":"62","author":"Bujan","year":"2003","journal-title":"Ann Rheum Dis"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib23","first-page":"726","article-title":"Raynaud's phenomenon in primary Sj\u00f6gren's syndrome. Prevalence and clinical characteristics in a series of 320 patients","volume":"29","author":"Garc\u00eda-Carrasco","year":"2002","journal-title":"J Rheumatol"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib24","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"857","DOI":"10.1136\/ard.52.12.857","article-title":"Adult onset polymyositis\/dermatopolymyositis: clinical and laboratory features and treatment response in 75 patients","volume":"52","author":"Koh","year":"1993","journal-title":"Ann Rheum Dis"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib25","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"465","DOI":"10.1016\/j.rdc.2005.04.006","article-title":"Raynaud's phenomenon in mixed connective tissue disease","volume":"31","author":"Grader-Beck","year":"2005","journal-title":"Rheum Dis Clin North Am"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib26","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"1974","DOI":"10.1002\/art.21912","article-title":"Transition from primary Raynaud's phenomenon to secondary Raynaud's phenomenon identified by diagnosis of an associated disease. Results of ten years of prospective surveillance","volume":"54","author":"Hirschl","year":"2006","journal-title":"Arthritis Rheum"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib27","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"1012","DOI":"10.1161\/01.CIR.16.6.1012","article-title":"Raynaud's disease among women and girls","volume":"16","author":"Gifford","year":"1957","journal-title":"Circulation"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib28","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"343","DOI":"10.1080\/03009740410005007","article-title":"Long-term outcome of primary Raynaud's phenomenon and its conversion to connective tissue disease: A 12-year retrospective patient analysis","volume":"32","author":"Ziegler","year":"2003","journal-title":"Scand J Rheumatol"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib29","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"3312","DOI":"10.1002\/art.10685","article-title":"Cigarette smoking: a risk factor for digital vascular complications in systemic sclerosis","volume":"4","author":"Harrison","year":"2002","journal-title":"Arthritis Rheum"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib30","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"123","DOI":"10.1007\/s11926-002-0007-z","article-title":"Raynaud's phenomenon: epidemiology and risk factors","volume":"4","author":"Fraenkel","year":"2002","journal-title":"Curr Rheumatol Rep"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib31","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"76","DOI":"10.1016\/S0741-5214(05)80037-0","article-title":"Long-term outcome of Raynaud's syndrome in a prospectively analyzed patient cohort","volume":"23","author":"Landry","year":"1996","journal-title":"J Vasc Surg"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib32","first-page":"485","article-title":"Raynaud's phenomenon: a proposal for classification","volume":"10","author":"LeRoy","year":"1992","journal-title":"Clin Exp Rheumatol"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib33","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"677","DOI":"10.1177\/000331979404500802","article-title":"Primary Raynaud's phenomenon. Age of onset and pathogenesis in a prospective study of 424 patients","volume":"45","author":"Planchon","year":"1994","journal-title":"Angiology"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib34","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"2102","DOI":"10.1002\/art.22636","article-title":"Identification of transition from primary Raynaud's phenomenon to secondary Raynaud's phenomenon by nailfold videocapillaroscopy: comment on the article by Hirschl et al","volume":"56","author":"Cutolo","year":"2007","journal-title":"Arthritis Rheum"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib35","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"399","DOI":"10.1002\/art.11113","article-title":"Evidence-based guidelines for the use of immunologic tests: anticentromere, Scl-70, and nucleolar antibodies","volume":"49","author":"Reveille","year":"2003","journal-title":"Arthritis Rheum"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib36","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"434","DOI":"10.1002\/art.10561","article-title":"Evidence-based guidelines for the use of immunologic tests: antinuclear antibody testing","volume":"47","author":"Solomon","year":"2002","journal-title":"Arthritis Rheum"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib37","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"546","DOI":"10.1002\/art.10558","article-title":"Guidelines for immunologic laboratory testing in the rheumatic diseases: anti-DNA antibody tests","volume":"47","author":"Kavanaugh","year":"2002","journal-title":"Arthritis Rheum"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib38","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"1030","DOI":"10.1002\/art.20836","article-title":"Guidelines for immunologic laboratory testing in the rheumatic diseases: anti-Sm and anti-RNP antibody tests","volume":"51","author":"Benito-Garcia","year":"2004","journal-title":"Arthritis Rheum"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib39","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"437","DOI":"10.1016\/j.berh.2005.01.001","article-title":"Capillaroscopy","volume":"19","author":"Cutolo","year":"2005","journal-title":"Best Pract Res Clin Rheumatol"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib40","first-page":"561","article-title":"Estudio de las alteraciones capilarosc\u00f3picas en la esclerodermia y su asociaci\u00f3n con la afecci\u00f3n org\u00e1nica, las formas cl\u00ednicas y la progresi\u00f3n de la enfermedad","volume":"97","author":"Sime\u00f3n","year":"1991","journal-title":"Med Clin (Barc)"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib41","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"587","DOI":"10.1093\/rheumatology\/keh552","article-title":"Pathogenesis of Raynaud's phenomenon","volume":"44","author":"Herrick","year":"2005","journal-title":"Rheumatology"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib42","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"81","DOI":"10.1016\/j.rdc.2007.12.005","article-title":"Regulation of vascular reactivity in scleroderma: new insights into Raynaud's phenomenon","volume":"34","author":"Flavahan","year":"2008","journal-title":"Rheum Dis Clin N Am"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib43","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"208","DOI":"10.7326\/0003-4819-129-3-199808010-00009","article-title":"The association of estrogen replacement therapy and the Raynaud phenomenon in postmenopausal women","volume":"129","author":"Fraenkel","year":"1998","journal-title":"Ann Intern Med"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib44","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"264","DOI":"10.1016\/j.amjmed.2006.06.007","article-title":"Smoking, alcohol consumption and Raynaud's phenomenon in middle age","volume":"120","author":"Suter","year":"2007","journal-title":"Am J Med"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib45","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"1101","DOI":"10.1001\/archinte.160.8.1101","article-title":"Comparison of sustained-release nifedipine and temperature biofeedback for treatment of primary Raynaud phenomenon. Results from a randomized clinical trial with 1-year follow-up","volume":"160","year":"2000","journal-title":"Arch Intern Med"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib46","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"145","DOI":"10.1093\/rheumatology\/keh390","article-title":"Calcium channel blockers for primary Raynaud's phenomenon: a metaanalysis","volume":"44","author":"Thompson","year":"2005","journal-title":"Rheumatology"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib47","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"1841","DOI":"10.1002\/1529-0131(200108)44:8<1841::AID-ART322>3.0.CO;2-8","article-title":"Calcium-channel blockers for Raynaud's phenomenon in systemic sclerosis","volume":"44","author":"Thompson","year":"2001","journal-title":"Arthritis Rheum"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib48","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"2646","DOI":"10.1002\/1529-0131(199912)42:12<2646::AID-ANR21>3.0.CO;2-T","article-title":"Losartan therapy for Raynaud's phenomenon and scleroderma. Clinical and biochemical findings in a fifteen-week, randomized, parallel-group, controlled trial","volume":"42","author":"Dziadzio","year":"1999","journal-title":"Arthritis Rheum"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib49","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"1998","DOI":"10.1345\/aph.1H201","article-title":"Renin-angiotensin system mediators and Raynaud's phhenomenon","volume":"40","author":"Wood","year":"2006","journal-title":"Ann Pharmacother"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib50","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"3985","DOI":"10.1002\/art.20676","article-title":"Digital ulcers in systemic sclerosis: prevention by treatment with bosentan, an oral endothelin receptor antagonist","volume":"50","author":"Korn","year":"2004","journal-title":"Arthritis Rheum"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib51","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"2980","DOI":"10.1161\/CIRCULATIONAHA.104.523324","article-title":"Sildenafil in the treatment of Raynaud's phenomenon resistant to vasodilatory therapy","volume":"112","author":"Fries","year":"2005","journal-title":"Circulation"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib52","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"1388","DOI":"10.1345\/aph.1H005","article-title":"Phosphodiesterase inhibitors in Raynaud's phenomenon","volume":"40","author":"Levien","year":"2006","journal-title":"Ann Pharmacother"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib53","doi-asserted-by":"crossref","first-page":"253","DOI":"10.1080\/03009740310004711","article-title":"Comparison between iloprost and alprostadil in the treatment of Raynaud's phenomenon","volume":"33","author":"Marasini","year":"2004","journal-title":"Scand J Rheumatol"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib54","first-page":"499","article-title":"Long-term low molecular weight heparin therapy for severe Raynaud's phenomenon: a pilot study","volume":"18","author":"Denton","year":"2000","journal-title":"Clin Exp Rheumatol"},{"key":"10.1016\/j.medcli.2008.11.017_bib55","first-page":"642","article-title":"Surgery of the hand in patients with systemic sclerosis: outcomes and considerations","volume":"32","author":"Bogoch","year":"2005","journal-title":"J Rheumatol"}],"container-title":["Medicina Cl\u00ednica"],"original-title":[],"language":"es","link":[{"URL":"https:\/\/api.elsevier.com\/content\/article\/PII:S0025775308002340?httpAccept=text\/xml","content-type":"text\/xml","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"https:\/\/api.elsevier.com\/content\/article\/PII:S0025775308002340?httpAccept=text\/plain","content-type":"text\/plain","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"}],"deposited":{"date-parts":[[2019,5,22]],"date-time":"2019-05-22T16:14:14Z","timestamp":1558541654000},"score":1,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/linkinghub.elsevier.com\/retrieve\/pii\/S0025775308002340"}},"subtitle":[],"short-title":[],"issued":{"date-parts":[[2009,5]]},"references-count":55,"journal-issue":{"issue":"18","published-print":{"date-parts":[[2009,5]]}},"alternative-id":["S0025775308002340"],"URL":"https:\/\/doi.org\/10.1016\/j.medcli.2008.11.017","relation":{},"ISSN":["0025-7753"],"issn-type":[{"value":"0025-7753","type":"print"}],"subject":[],"published":{"date-parts":[[2009,5]]}}}