{"status":"ok","message-type":"work","message-version":"1.0.0","message":{"indexed":{"date-parts":[[2025,5,14]],"date-time":"2025-05-14T03:56:31Z","timestamp":1747194991512,"version":"3.40.5"},"reference-count":0,"publisher":"Komitet Redakcyjno - Wydawniczy Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego","issue":"5","license":[{"start":{"date-parts":[[2021,10,31]],"date-time":"2021-10-31T00:00:00Z","timestamp":1635638400000},"content-version":"vor","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0\/"},{"start":{"date-parts":[[2021,10,31]],"date-time":"2021-10-31T00:00:00Z","timestamp":1635638400000},"content-version":"am","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0\/"},{"start":{"date-parts":[[2021,10,31]],"date-time":"2021-10-31T00:00:00Z","timestamp":1635638400000},"content-version":"tdm","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0\/"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["Psychiatr Pol"],"published-print":{"date-parts":[[2021,10,31]]},"abstract":"<jats:p>Arypiprazol, kariprazyna i brekspiprazol s\u0105 lekami przeciwpsychotycznymi (LPP), kt\u00f3rych g\u0142\u00f3wny mechanizm dzia\u0142ania zwi\u0105zany jest z cz\u0119\u015bciowym agonizmem wobec receptor\u00f3w dopaminowych D2\/D3. S\u0105 one coraz szerzej wykorzystywane kliniczne, r\u00f3wnie\u017c poza zarejestrowanymi wskazaniami. Celem artyku\u0142u jest przedstawienie aktualnego stanu wiedzy na temat stosowania cz\u0119\u015bciowych agonist\u00f3w receptor\u00f3w dopaminowych D2\/D3 w leczeniu zaburze\u0144 psychicznych. Stanowisko zosta\u0142o przygotowane przez zesp\u00f3\u0142 ekspert\u00f3w powo\u0142anych przez Zarz\u0105d G\u0142\u00f3wny Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego, sk\u0142adaj\u0105cy si\u0119 z os\u00f3b z wieloletnim do\u015bwiadczeniem w leczeniu os\u00f3b z zaburzeniami psychicznymi. W ocenie uwzgl\u0119dniono analiz\u0119 baz danych pi\u015bmiennictwa (Medline, Embase i Cochrane), oraz informacje zawarte metaanalizach tych danych i w charakterystykach produkt\u00f3w leczniczych. Wa\u017cn\u0105 cech\u0105 cz\u0119\u015bciowych agonist\u00f3w receptor\u00f3w dopaminowych D2\/D3 jest ich zr\u00f3\u017cnicowane dzia\u0142anie na aktywno\u015b\u0107 szlak\u00f3w dopaminowych: a) blokowanie szlak\u00f3w mezolimbicznych nadaktywnych w ostrej fazie schizofrenii czy w manii, b) pobudzanie szlak\u00f3w mezokortykalnych z popraw\u0105 (a przynajmniej brakiem pogorszenia) funkcji poznawczych i objaw\u00f3w negatywnych c) brak hamowania szlaku guzowo-lejkowego skutkuj\u0105cy niskim ryzykiem wzrostu sekrecji prolaktyny d) brak hamowania szlaku nigrostriatalnego skutkuj\u0105cy niskim ryzykiem wyst\u0105pienia objaw\u00f3w pozapiramidowych. Selektywny profil dzia\u0142ania oraz aktywno\u015b\u0107 wewn\u0119trzna wobec receptor\u00f3w dopaminowych D2 (arypiprazol &gt; brekspiprazol) i D3 (kariprazyna) powi\u0105zane z brakiem wyra\u017anych dzia\u0142a\u0144 przeciwhistaminowych i cholinolitycznych powoduj\u0105 istotne klinicznie r\u00f3\u017cnice jako\u015bciowe arypiprazolu, brekspiprazolu i kariprazyny w por\u00f3wnaniu do innych LPP II generacji przede wszystkim w zakresie bezpiecze\u0144stwa i tolerancji leczenia. Jest to powodem coraz szerszego stosowania tych lek\u00f3w w leczeniu schizofrenii i zaburze\u0144 nastroju, a w przypadku arypiprazolu tak\u017ce zaburzenia obsesyjno-kompulsyjnego, zaburze\u0144 ze spektrum autyzmu i zaburzenia tikowego.<\/jats:p>","DOI":"10.12740\/pp\/138177","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2021,12,21]],"date-time":"2021-12-21T09:54:08Z","timestamp":1640080448000},"page":"941-966","source":"Crossref","is-referenced-by-count":4,"title":["The position statement of the Working Group of the Polish Psychiatric Association on the use of D2\/D3 dopamine receptor partial agonists in the treatment of mental disorders"],"prefix":"10.12740","volume":"55","author":[{"ORCID":"https:\/\/orcid.org\/0000-0002-5352-601X","authenticated-orcid":false,"given":"Adam","family":"Wichniak","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]},{"given":"Jerzy","family":"Samochowiec","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]},{"given":"Agata","family":"Szulc","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]},{"given":"Dominika","family":"Dudek","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]},{"given":"Janusz","family":"Heitzman","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]},{"given":"Ma\u0142gorzata","family":"Janas-Kozik","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]},{"given":"Tomasz","family":"Wola\u0144czyk","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]},{"given":"Joanna","family":"Rymaszewska","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]},{"given":"Marcin","family":"Siwek","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]},{"given":"Przemys\u0142aw","family":"Bie\u0144kowski","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"role":"author","vocabulary":"crossref"}]}],"member":"5036","published-online":{"date-parts":[[2021,10,31]]},"container-title":["Psychiatria Polska"],"original-title":["Stanowisko grupy roboczej Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego na temat stosowania cz\u0119\u015bciowych agonist\u00f3w receptor\u00f3w dopaminowych D2\/D3 w leczeniu zaburze\u0144 psychicznych"],"link":[{"URL":"https:\/\/www.psychiatriapolska.pl\/pdf-138177-81753","content-type":"application\/pdf","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"https:\/\/www.psychiatriapolska.pl\/pdf-138177-81753","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2022,10,18]],"date-time":"2022-10-18T06:49:08Z","timestamp":1666075748000},"score":1,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/www.psychiatriapolska.pl\/The-position-statement-of-the-Working-Group-of-the-Polish-Psychiatric-Association,138177,0,2.html"}},"subtitle":[],"short-title":[],"issued":{"date-parts":[[2021,10,31]]},"references-count":0,"journal-issue":{"issue":"5","published-print":{"date-parts":[[2021]]}},"alternative-id":["138177"],"URL":"https:\/\/doi.org\/10.12740\/pp\/138177","relation":{},"ISSN":["0033-2674","2391-5854"],"issn-type":[{"type":"print","value":"0033-2674"},{"type":"electronic","value":"2391-5854"}],"subject":[],"published":{"date-parts":[[2021,10,31]]}}}