{"status":"ok","message-type":"work","message-version":"1.0.0","message":{"indexed":{"date-parts":[[2026,10,8]],"date-time":"2026-10-08T16:55:47Z","timestamp":1791478547100,"version":"4.3.4"},"reference-count":0,"publisher":"Komitet Redakcyjno - Wydawniczy Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego","issue":"4","license":[{"start":{"date-parts":[[2026,8,30]],"date-time":"2026-08-30T00:00:00Z","timestamp":1788048000000},"content-version":"vor","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0\/"},{"start":{"date-parts":[[2026,8,30]],"date-time":"2026-08-30T00:00:00Z","timestamp":1788048000000},"content-version":"am","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0\/"},{"start":{"date-parts":[[2026,8,30]],"date-time":"2026-08-30T00:00:00Z","timestamp":1788048000000},"content-version":"tdm","delay-in-days":0,"URL":"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0\/"}],"content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["Psychiatr Pol"],"published-print":{"date-parts":[[2026,8,30]]},"abstract":"<jats:p>Farmakoterapia stosowana w psychiatrii, szczeg\u00f3lnie niekt\u00f3re leki przeciwpsychotyczne (LPP), mo\u017ce zwi\u0119ksza\u0107 ryzyko rozwoju zaburze\u0144 metabolicznych. Z tego powodu  konieczna jest edukacja lekarzy psychiatr\u00f3w w zakresie diagnostyki, prewencji i leczenia tych zaburze\u0144 u pacjent\u00f3w przyjmuj\u0105cych LPP. Celem artyku\u0142u jest przedstawienie drugiej cz\u0119\u015bci zalece\u0144 Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego (PTP) na temat redukcji ryzyka rozwoju oty\u0142o\u015bci, cukrzycy i zaburze\u0144 metabolicznych u os\u00f3b przyjmuj\u0105cych LPP, obejmuj\u0105cej diagnostyk\u0119 i leczenie farmakologiczne. Artyku\u0142 jest uzupe\u0142nieniem cz\u0119\u015bci 1 zalece\u0144, kt\u00f3ra jest po\u015bwi\u0119cona czynnikom ryzyka rozwoju zaburze\u0144 metabolicznych i interwencjom niefarmakologicznym. Ocen\u0119 ryzyka kardiometabolicznego (w tym pomiar masy cia\u0142a, obwodu pasa, ci\u015bnienia t\u0119tniczego, glikemii, hemoglobiny glikowanej i ocena lipidogramu) nale\u017cy przeprowadzi\u0107 przed rozpocz\u0119ciem farmakoterapii, a nast\u0119pnie po 6 i 12 tygodniach leczenia oraz co 12 miesi\u0119cy. W przypadku wyst\u0105pienia przyrostu masy cia\u0142a, nieprawid\u0142owo\u015bci w badaniach diagnostycznych, wsp\u00f3\u0142wyst\u0119powania czynnik\u00f3w ryzyka zaburze\u0144 metabolicznych, a tak\u017ce w przypadku rozpoczynania leczenia LPP o wysokim ryzyku wywo\u0142ywania zaburze\u0144 metabolicznych (np. olanzapin\u0105, klozapin\u0105) nale\u017cy rozwa\u017cy\u0107 w\u0142\u0105czenie leczenia metformin\u0105 w dawce 1000\u20132000 mg\/dob\u0119, jako najlepiej udokumentowanej, bezpiecznej i taniej metody farmakologicznej prewencji rozwoju zaburze\u0144 metabolicznych. Pacjentom z chorob\u0105 oty\u0142o\u015bciow\u0105 nale\u017cy oferowa\u0107 skuteczne leczenie farmakologiczne zgodne z aktualnymi zaleceniami.  Dzi\u0119ki takiemu podej\u015bciu do leczenia psychiatrzy maj\u0105 realny wp\u0142yw na popraw\u0119 stanu zdrowia metabolicznego pacjent\u00f3w, obni\u017caj\u0105c ryzyko powik\u0142a\u0144 i poprawiaj\u0105c jako\u015b\u0107 \u017cycia os\u00f3b z zaburzeniami psychicznymi.<\/jats:p>","DOI":"10.12740\/pp\/224831","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2026,10,8]],"date-time":"2026-10-08T16:16:22Z","timestamp":1791476182000},"page":"565-580","source":"Crossref","is-referenced-by-count":0,"title":["Reducing the risk of obesity, diabetes, and metabolic disorders in patients treated with antipsychotics \u2013 recommendations of the Polish Psychiatric Association Part II: diagnostics and pharmacological treatment"],"prefix":"10.12740","volume":"60","author":[{"ORCID":"https:\/\/orcid.org\/0000-0002-5352-601X","authenticated-orcid":false,"given":"Adam","family":"Wichniak","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Tomasz","family":"Klupa","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Alina","family":"Kury\u0142owicz","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Agata","family":"Szulc","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Jerzy","family":"Samochowiec","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Dominika","family":"Dudek","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Janusz","family":"Heitzman","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Katarzyna","family":"Cyranka","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Przemys\u0142aw","family":"Bie\u0144kowski","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]}],"member":"5036","published-online":{"date-parts":[[2026,8,30]]},"container-title":["Psychiatria Polska"],"original-title":["Redukcja ryzyka rozwoju oty\u0142o\u015bci, cukrzycy i zaburze\u0144 metabolicznych u os\u00f3b przyjmuj\u0105cych leki przeciwpsychotyczne \u2013 zalecenia Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego. Cz\u0119\u015b\u0107 II: diagnostyka i leczenie farmakologiczne"],"link":[{"URL":"https:\/\/www.psychiatriapolska.pl\/pdf-224831-149118","content-type":"application\/pdf","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"https:\/\/www.psychiatriapolska.pl\/pdf-224831-149118","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2026,10,8]],"date-time":"2026-10-08T16:16:23Z","timestamp":1791476183000},"score":1,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/www.psychiatriapolska.pl\/Reducing-the-risk-of-obesity-diabetes-and-metabolic-disorders-in-patients-treated,224831,0,2.html"}},"subtitle":[],"short-title":[],"issued":{"date-parts":[[2026,8,30]]},"references-count":0,"journal-issue":{"issue":"4","published-print":{"date-parts":[[2026]]}},"alternative-id":["224831"],"URL":"https:\/\/doi.org\/10.12740\/pp\/224831","relation":{},"ISSN":["0033-2674","2391-5854"],"issn-type":[{"value":"0033-2674","type":"print"},{"value":"2391-5854","type":"electronic"}],"subject":[],"published":{"date-parts":[[2026,8,30]]}}}