{"status":"ok","message-type":"work","message-version":"1.0.0","message":{"indexed":{"date-parts":[[2026,7,16]],"date-time":"2026-07-16T01:42:19Z","timestamp":1784166139224,"version":"3.55.0"},"reference-count":0,"publisher":"Komitet Redakcyjno - Wydawniczy Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego","issue":"2","content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["Psychiatr Pol"],"abstract":"<jats:sec><jats:title>Cel<\/jats:title><jats:p>Wst\u0119p: Choroba Wilsona (chW) jest dziedzicznym zaburzeniem metabolizmu miedzi z szerokim spektrum objaw\u00f3w klinicznych, przede wszystkim w\u0105trobowych i neurologicznych. Zaburzenia psychiatryczne chW wyst\u0119puj\u0105 rzadziej i nie s\u0105 patognomoniczne. Tym niemniej, w prawie 20% przypadk\u00f3w mog\u0105 by\u0107 pierwszymi objawami chW.  Celem niniejszej pracy jest zwr\u00f3cenie uwagi na konieczno\u015b\u0107 w\u0142\u0105czenia chW do diagnostyki r\u00f3\u017cnicowej objaw\u00f3w psychiatrycznych u m\u0142odych pacjent\u00f3w oraz zachowania daleko posuni\u0119tej ostro\u017cno\u015bci przy w\u0142\u0105czaniu lek\u00f3w psychiatrycznych w chW.<\/jats:p><\/jats:sec><jats:sec><jats:title>Metoda<\/jats:title><jats:p>Metody: Opis przypadku pacjenta z chW o pierwotnej manifestacji psychiatrycznej.<\/jats:p><\/jats:sec><jats:sec><jats:title>Wyniki<\/jats:title><jats:p>Wyniki: W pracy przedstawiono opis przypadku 26-letniego pacjenta, u kt\u00f3rego po 3 latach od rozpocz\u0119cia farmakoterapii zespo\u0142u depresyjnego wyst\u0105pi\u0142y objawy pozapiramidowe prowadz\u0105ce do rozpoznania chW. W ci\u0105gu kolejnych miesi\u0119cy wyst\u0105pi\u0142 epizod maniakalny, kt\u00f3rego pocz\u0105tkowe leczenie atypowymi neuroleptykami i anksjolitykami przynios\u0142o dobry efekt psychiatryczny, jednak r\u00f3wnolegle dosz\u0142o do ci\u0119\u017ckiego zaostrzenia objaw\u00f3w neurologicznych. D\u0142ugoterminowe leczenie kwasem walproinowym i olanzapin\u0105, w po\u0142\u0105czeniu z rehabilitacj\u0105 doprowadzi\u0142o do wyr\u00f3wnania stanu psychicznego oraz znacznej poprawy stanu neurologicznego.<\/jats:p><\/jats:sec><jats:sec><jats:title>Wnioski<\/jats:title><jats:p>Wnioski: ChW powinna by\u0107 zawsze brana pod uwag\u0119 w diagnostyce r\u00f3\u017cnicowej zaburze\u0144 psychiatrycznych, szczeg\u00f3lnie u m\u0142odych pacjent\u00f3w ze wsp\u00f3\u0142istniej\u0105cymi objawami pozapiramidowymi lub\/i w\u0105trobowymi. W przypadku konieczno\u015bci leczenia psychiatrycznego pacjent\u00f3w z rozpoznan\u0105 chW nale\u017cy zachowa\u0107 szczeg\u00f3ln\u0105 ostro\u017cno\u015b\u0107 podczas w\u0142\u0105czania lek\u00f3w o du\u017cym powinowactwie do receptor\u00f3w dopaminergicznych D2 ze wzgl\u0119du na realne ryzyko wywo\u0142ania ci\u0119\u017ckich, cz\u0119sto nieodwracalnych powik\u0142a\u0144 neurologicznych.<\/jats:p><\/jats:sec>","DOI":"10.12740\/pp\/45218","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2016,4,30]],"date-time":"2016-04-30T19:54:30Z","timestamp":1462046070000},"page":"337-344","source":"Crossref","is-referenced-by-count":14,"title":["Psychiatric disturbances as a first clinical symptom of Wilson\u2019s disease \u2013 case report."],"prefix":"10.12740","volume":"50","author":[{"given":"Tomasz","family":"Litwin","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Karolina","family":"Dzie\u017cyc","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Micha\u0142","family":"Karli\u0144ski","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Tomasz","family":"Szafra\u0144ski","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Anna","family":"Cz\u0142onkowska","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]}],"member":"5036","published-online":{"date-parts":[[2016,4,30]]},"container-title":["Psychiatria Polska"],"original-title":["Zaburzenia psychiatryczne jako pierwszy objaw choroby Wilsona \u2013 opis przypadku."],"link":[{"URL":"https:\/\/www.psychiatriapolska.pl\/pdf-58107-81267","content-type":"application\/pdf","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"https:\/\/www.psychiatriapolska.pl\/pdf-58107-81267","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2022,10,18]],"date-time":"2022-10-18T06:58:49Z","timestamp":1666076329000},"score":1,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/www.psychiatriapolska.pl\/Zaburzenia-psychiatryczne-jako-pierwszy-objaw-choroby-Wilsona-opis-przypadku-,58107,0,2.html"}},"subtitle":[],"short-title":[],"issued":{"date-parts":[[2016,4,30]]},"references-count":0,"journal-issue":{"issue":"2","published-print":{"date-parts":[[2016]]}},"alternative-id":["58107"],"URL":"https:\/\/doi.org\/10.12740\/pp\/45218","relation":{},"ISSN":["0033-2674","2391-5854"],"issn-type":[{"value":"0033-2674","type":"print"},{"value":"2391-5854","type":"electronic"}],"subject":[],"published":{"date-parts":[[2016,4,30]]}}}