{"status":"ok","message-type":"work","message-version":"1.0.0","message":{"indexed":{"date-parts":[[2026,8,18]],"date-time":"2026-08-18T02:50:21Z","timestamp":1787021421350,"version":"build-2736575974"},"reference-count":0,"publisher":"Komitet Redakcyjno - Wydawniczy Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego","issue":"6","content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["Psychiatr Pol"],"abstract":"<jats:p>Nieswoiste zapalenia jelit, do kt\u00f3rych zaliczaj\u0105 si\u0119 choroba Le\u015bniowskiego-Crohna i wrzodziej\u0105ce zapalenie jelita grubego, s\u0105 przewlek\u0142ymi chorobami wi\u0105\u017c\u0105cymi si\u0119 ze zwi\u0119kszon\u0105 cz\u0119sto\u015bci\u0105 wsp\u00f3\u0142istnienia zaburze\u0144 psychicznych. Spo\u015br\u00f3d nich do najcz\u0119stszych nale\u017c\u0105 zaburzenia depresyjne oraz l\u0119kowe, jakkolwiek istniej\u0105 przes\u0142anki epidemiologiczne i biologiczne sugeruj\u0105ce zwi\u0119kszon\u0105 cz\u0119sto\u015b\u0107 innych zaburze\u0144, jak np. choroby afektywnej dwubiegunowej. Szczeg\u00f3ln\u0105 podatno\u015b\u0107 pacjent\u00f3w z nieswoistym zapaleniem jelit na pojawienie si\u0119 tych zaburze\u0144 psychicznych t\u0142umacz\u0105 mechanizmy biologiczne, le\u017c\u0105ce u pod\u0142o\u017ca zar\u00f3wno nieswoistych zapale\u0144 jelit, jak i depresji oraz l\u0119ku. Szczeg\u00f3ln\u0105 rol\u0119 odgrywaj\u0105 interakcje osi jelitowo-m\u00f3zgowej, zaburzenia immunologiczne, stres oksydacyjny i dysfunkcja nerwu b\u0142\u0119dnego \u2013 znaczenie tych czynnik\u00f3w, stanowi\u0105cych pomost pomi\u0119dzy patofizjologi\u0105 nieswoistych zapale\u0144 jelit i zaburze\u0144 depresyjnych oraz l\u0119kowych, om\u00f3wiono szczeg\u00f3\u0142owo w niniejszej pracy. Wsp\u00f3\u0142wyst\u0119powanie zaburze\u0144 depresyjnych oraz l\u0119kowych mo\u017ce negatywnie wp\u0142ywa\u0107 na przebieg nieswoistych zapale\u0144 jelit, zwi\u0119ksza\u0107 cz\u0119sto\u015b\u0107 i ci\u0119\u017cko\u015b\u0107 zaostrze\u0144 oraz utrudnia\u0107 ich leczenie, tote\u017c poznanie powi\u0105za\u0144 mi\u0119dzy zaburzeniami psychicznymi a nieswoistymi zapaleniami jelit okazuje si\u0119 niezb\u0119dne w pe\u0142nieniu skutecznej opieki nad pacjentem.<\/jats:p>","DOI":"10.12740\/pp\/62382","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2016,12,26]],"date-time":"2016-12-26T09:28:07Z","timestamp":1482744487000},"page":"1157-1166","source":"Crossref","is-referenced-by-count":42,"title":["Psychiatric illnesses in inflammatory bowel diseases \u2013 psychiatric comorbidity and biological underpinnings"],"prefix":"10.12740","volume":"50","author":[{"given":"Jaros\u0142aw","family":"Nowakowski","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Adrian","family":"Chrobak","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Dominika","family":"Dudek","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]}],"member":"5036","published-online":{"date-parts":[[2016,12,23]]},"container-title":["Psychiatria Polska"],"original-title":["Zaburzenia psychiczne w nieswoistych zapaleniach jelit \u2013 wsp\u00f3\u0142istniej\u0105ce zaburzenia psychiczne i mechanizmy biologiczne"],"link":[{"URL":"https:\/\/www.psychiatriapolska.pl\/pdf-62382-81331","content-type":"application\/pdf","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"https:\/\/www.psychiatriapolska.pl\/pdf-62382-81331","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2022,10,18]],"date-time":"2022-10-18T02:58:12Z","timestamp":1666061892000},"score":1,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/www.psychiatriapolska.pl\/Zaburzenia-psychiczne-w-nieswoistych-zapaleniach-jelit-wspolistniejace-zaburzenia-psychiczne-i-mechanizmy-biologiczne,62382,0,2.html"}},"subtitle":[],"short-title":[],"issued":{"date-parts":[[2016,12,23]]},"references-count":0,"journal-issue":{"issue":"6","published-print":{"date-parts":[[2016]]}},"alternative-id":["62382"],"URL":"https:\/\/doi.org\/10.12740\/pp\/62382","relation":{},"ISSN":["0033-2674","2391-5854"],"issn-type":[{"value":"0033-2674","type":"print"},{"value":"2391-5854","type":"electronic"}],"subject":[],"published":{"date-parts":[[2016,12,23]]}}}