{"status":"ok","message-type":"work","message-version":"1.0.0","message":{"indexed":{"date-parts":[[2026,6,4]],"date-time":"2026-06-04T14:39:00Z","timestamp":1780583940198,"version":"3.54.1"},"reference-count":0,"publisher":"Komitet Redakcyjno - Wydawniczy Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego","issue":"1","content-domain":{"domain":[],"crossmark-restriction":false},"short-container-title":["Psychiatr Pol"],"published-print":{"date-parts":[[2018,2,28]]},"abstract":"<jats:sec><jats:title>Cel pracy<\/jats:title><jats:p>Samob\u00f3jstwo stanowi istotne zagadnienie w opiece nad pacjentami psychiatrycznymi. Najwy\u017csze ryzyko obserwowane jest u os\u00f3b z zaburzeniami afektywnymi. Na podstawie literatury wytypowano 20 czynnik\u00f3w zwi\u0105zanych z zachowaniami samob\u00f3jczymi (czynniki socjo-demograficzne, kliniczne i obci\u0105\u017cenia rodzinne) i przeanalizowano ich znaczenie zale\u017cnie od p\u0142ci pacjent\u00f3w.<\/jats:p><\/jats:sec><jats:sec><jats:title>Metoda<\/jats:title><jats:p>Do badania w\u0142\u0105czono chorych z rozpoznaniem du\u017cej depresji (MDD; n=249) i zaburze\u0144 depresyjnych dwubiegunowych (BP; n=582). Zastosowano kwestionariusze SCID I (Structured Clinical Interview for DSM-IV Axis I), OPCRIT (Operational Criteria Diagnostic Checklist) oraz kwestionariusz obci\u0105\u017ce\u0144 rodzinnych.<\/jats:p><\/jats:sec><jats:sec><jats:title>Wyniki<\/jats:title><jats:p>W badanej populacji stwierdzono zwi\u0105zek pr\u00f3b samob\u00f3jczych z nast\u0119puj\u0105cymi czynnikami: obci\u0105\u017cenie rodzinne zaburzeniami psychicznymi, zaburzeniami afektywnymi i nadu\u017cywaniem\/uzale\u017cnieniem od substancji psychoaktywnych, obci\u0105\u017cenie rodzinne pr\u00f3bami\/dokonanymi samob\u00f3jstwami, wyst\u0119powanie w przebiegu epizod\u00f3w depresyjnych nast\u0119puj\u0105cych objaw\u00f3w: nadmierne poczucie winy, poczucie bezwarto\u015bciowo\u015bci i przedwczesne budzenie si\u0119 rano oraz z objawami psychotycznymi. Wykazano tak\u017ce zwi\u0105zek pr\u00f3b samob\u00f3jczych w wywiadzie z posiadaniem potomstwa. Czynniki zwi\u0105zane z pr\u00f3bami samob\u00f3jczymi r\u00f3\u017cni\u0142y si\u0119 w podgrupach kobiet i m\u0119\u017cczyzn. Wiek pocz\u0105tku MDD i wsp\u00f3\u0142wyst\u0119powanie  z zaburzeniami afektywnymi nadu\u017cywania\/uzale\u017cnienia od substancji psychoaktywnych by\u0142o zwi\u0105zane z pr\u00f3bami samob\u00f3jczymi wy\u0142\u0105cznie w grupie kobiet. Posiadanie potomstwa  by\u0142o zwi\u0105zane z pr\u00f3bami samob\u00f3jczymi w ca\u0142ej grupie oraz w podgrupie m\u0119\u017cczyzn, natomiast nie mia\u0142o znaczenia w podgrupie kobiet.<\/jats:p><\/jats:sec><jats:sec><jats:title>Wnioski<\/jats:title><jats:p>Stwierdzono zwi\u0105zek pr\u00f3b samob\u00f3jczych z dziesi\u0119cioma spo\u015br\u00f3d wytypowanych 20 czynnik\u00f3w, jednak ich istotno\u015b\u0107 (lub jej brak) r\u00f3\u017cni\u0142a si\u0119 pomi\u0119dzy grup\u0105 pacjent\u00f3w p\u0142ci m\u0119skiej i p\u0142ci \u017ce\u0144skiej a\u017c w po\u0142owie przypadk\u00f3w.<\/jats:p><\/jats:sec>","DOI":"10.12740\/pp\/78974","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2018,3,6]],"date-time":"2018-03-06T20:41:17Z","timestamp":1520368877000},"page":"21-32","source":"Crossref","is-referenced-by-count":16,"title":["Are suicide risk factors gender specific?"],"prefix":"10.12740","volume":"52","author":[{"given":"Joanna","family":"Pawlak","sequence":"first","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Izabela","family":"Miechowicz","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Monika","family":"Dmitrzak-W\u0119glarz","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Aleksandra","family":"Szczepankiewicz","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Dorota","family":"Zaremba","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Pawe\u0142","family":"Kapelski","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Aleksandra","family":"Rajewska-Rager","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Piotr","family":"Czerski","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Maria","family":"Skibi\u0144ska","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Joanna","family":"Hauser","sequence":"additional","affiliation":[],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]}],"member":"5036","published-online":{"date-parts":[[2018,2,28]]},"container-title":["Psychiatria Polska"],"original-title":["Czy czynniki zwi\u0105zane z ryzykiem samob\u00f3jstwa s\u0105 specyficzne dla p\u0142ci?"],"link":[{"URL":"https:\/\/www.psychiatriapolska.pl\/pdf-78974-81430","content-type":"application\/pdf","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"https:\/\/www.psychiatriapolska.pl\/pdf-78974-81430","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2022,10,18]],"date-time":"2022-10-18T06:55:08Z","timestamp":1666076108000},"score":1,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/www.psychiatriapolska.pl\/Czy-czynniki-zwiazane-z-ryzykiem-samobojstwa-sa-specyficzne-dla-plci-,78974,0,2.html"}},"subtitle":[],"short-title":[],"issued":{"date-parts":[[2018,2,28]]},"references-count":0,"journal-issue":{"issue":"1","published-print":{"date-parts":[[2018]]}},"alternative-id":["78974"],"URL":"https:\/\/doi.org\/10.12740\/pp\/78974","relation":{},"ISSN":["0033-2674","2391-5854"],"issn-type":[{"value":"0033-2674","type":"print"},{"value":"2391-5854","type":"electronic"}],"subject":[],"published":{"date-parts":[[2018,2,28]]}}}