{"status":"ok","message-type":"work","message-version":"1.0.0","message":{"indexed":{"date-parts":[[2026,8,23]],"date-time":"2026-08-23T18:28:07Z","timestamp":1787509687069,"version":"build-2736575974"},"reference-count":24,"publisher":"Akademiai Kiado Zrt.","issue":"4","license":[{"start":{"date-parts":[[2024,1,28]],"date-time":"2024-01-28T00:00:00Z","timestamp":1706400000000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"http:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0\/"}],"funder":[{"name":"Semmelweis Egyetem Laborat\u00f3riumi Medicina Int\u00e9zet"}],"content-domain":{"domain":["www.akjournals.com"],"crossmark-restriction":true},"short-container-title":["OH"],"published-print":{"date-parts":[[2024,1,28]]},"abstract":"<jats:p>\n                    <jats:italic>Bevezet\u00e9s:<\/jats:italic>\n                    A D\n                    <jats:sub>3<\/jats:sub>\n                    -, a B\n                    <jats:sub>12<\/jats:sub>\n                    -vitamin, a folsav\n                    \u00e9s a vas hi\u00e1nya \u00f6nmag\u00e1ban is okozhat orofacialis sicca t\u00fcneteket: szem- \u00e9s\n                    sz\u00e1jsz\u00e1razs\u00e1got, glossitist, sz\u00e1j\u00e9g\u00e9st, amellett a ny\u00e1lkah\u00e1rtya atrophi\u00e1j\u00e1t,\n                    gyullad\u00e1s\u00e1t, illetve mindezeket s\u00falyosb\u00edthatja. Kev\u00e9s az ismeret azonban a fenti\n                    laborat\u00f3riumi param\u00e9tereknek, valamint a homociszteinnek a szintjeir\u0151l\n                    sz\u00e1jsz\u00e1razs\u00e1gban szenved\u0151k, valamint a k\u00f6nnymirigyek \u00e9s a ny\u00e1lmirigyek autoimmun\n                    gyullad\u00e1s\u00e1val j\u00e1r\u00f3 Sj\u00f6gren-szindr\u00f3ma eset\u00e9ben. Autoimmun betegs\u00e9gekben a\n                        D\n                    <jats:sub>3<\/jats:sub>\n                    -vitamin szintje alacsonyabb az eg\u00e9szs\u00e9gesek\u00e9n\u00e9l, \u00e9s sziszt\u00e9m\u00e1s\n                    lupus erythematosusban, valamint rheumatoid arthritisben ez \u00f6sszef\u00fcgg a betegs\u00e9g\n                    aktivit\u00e1s\u00e1val. A siccat\u00fcnetekhez t\u00e1rsul\u00f3 nyel\u0151cs\u0151- \u00e9s\n                    gyomorny\u00e1lkah\u00e1rtya-elv\u00e1ltoz\u00e1sok pedig egy\u00e9b \u00e1ltal\u00e1nos t\u00fcneteket okozhatnak,\n                    befoly\u00e1solhatj\u00e1k az \u00e9tkez\u00e9st \u00e9s a t\u00e1panyagok felsz\u00edv\u00f3d\u00e1s\u00e1t.\n                    <jats:italic>C\u00e9lkit\u0171z\u00e9s:<\/jats:italic>\n                    A szerz\u0151k c\u00e9lja volt meghat\u00e1rozni, hogy a\n                    hazai, sz\u00e1jsz\u00e1razs\u00e1gban \u00e9s\/vagy Sj\u00f6gren-szindr\u00f3m\u00e1ban szenved\u0151k eset\u00e9ben\n                    kimutathat\u00f3-e k\u00fcl\u00f6nbs\u00e9g a D\n                    <jats:sub>3<\/jats:sub>\n                    -, a B\n                    <jats:sub>12<\/jats:sub>\n                    -vitamin-, a folsav-,\n                    a homocisztein-, valamint a vasanyagcsere-\u00e9rt\u00e9kek sz\u00e9rumszintj\u00e9ben az eg\u00e9szs\u00e9ges\n                    kontrollok \u00e9rt\u00e9keihez k\u00e9pest.\n                    <jats:italic>M\u00f3dszer:<\/jats:italic>\n                    A szubjekt\u00edv\n                    siccat\u00fcneteket (xerostomia, xerophthalmia) meghat\u00e1roz\u00f3 k\u00e9rd\u0151\u00edves felm\u00e9r\u00e9s,\n                    valamint a hyposalivati\u00f3t igazol\u00f3 sialometria, majd a Sj\u00f6gren-szindr\u00f3ma\n                    ir\u00e1ny\u00e1ban t\u00f6rt\u00e9n\u0151 kivizsg\u00e1l\u00e1s (az ACR\u2013EULAR diagnosztikus krit\u00e9riumrendszer\n                    alapj\u00e1n) ut\u00e1n a r\u00e9sztvev\u0151k 4 csoportot alkottak, ezek: 1. eg\u00e9szs\u00e9ges kontrollok,\n                    2. xerostomia-, 3. hyposalivatio-, 4. Sj\u00f6gren-szindr\u00f3m\u00e1s csoport.\n                    <jats:italic>Eredm\u00e9nyek:<\/jats:italic>\n                    A kapott eredm\u00e9nyek alapj\u00e1n a hazai\n                    Sj\u00f6gren-szindr\u00f3m\u00e1sokn\u00e1l a D\n                    <jats:sub>3<\/jats:sub>\n                    -vitamin \u00e9s a vas sz\u00e9rumszintje, a csak\n                    hyposalivati\u00f3ban szenved\u0151k eset\u00e9ben pedig a vas szintje jelent\u0151sen cs\u00f6kkent volt\n                        (D\n                    <jats:sub>3<\/jats:sub>\n                    -vitamin: 1. csoport: 36,24 \u00b1 20,14 ng\/ml, 2. csoport: 47,85 \u00b1\n                    26,84 ng\/ml, 3. csoport: 42,04 \u00b1 21,03 ng\/ml, 4. csoport: 26,96 \u00b1 7,53 ng\/ml,\n                    p&lt;0,05; vas: 1. csoport: 16,9 \u00b1 5,10 mmol\/l, 2. csoport: 13,6 \u00b1 4,35 mmol\/l,\n                    3. csoport: 17,1 \u00b1 9,76 mmol\/l, 4. csoport: 13,0 \u00b1 6,64 mmol\/l, p&lt;0,05). A\n                        B\n                    <jats:sub>12<\/jats:sub>\n                    -vitamin, a transzferrin \u00e9s transzferrinszatur\u00e1ci\u00f3, valamint a\n                    folsav \u00e9s a homocisztein szintje nem mutatott szignifik\u00e1ns elt\u00e9r\u00e9st a\n                    sz\u00e1jsz\u00e1razs\u00e1gban \u00e9s\/vagy Sj\u00f6gren-szindr\u00f3m\u00e1ban szenved\u0151k eset\u00e9ben az eg\u00e9szs\u00e9ges\n                    kontrollokhoz k\u00e9pest.\n                    <jats:italic>Megbesz\u00e9l\u00e9s \u00e9s k\u00f6vetkeztet\u00e9s:<\/jats:italic>\n                    M\u00edg a\n                        D\n                    <jats:sub>3<\/jats:sub>\n                    -vitamin cs\u00f6kkent sz\u00e9rumszintje az autoimmun gyullad\u00e1ssal,\n                    addig a vas\u00e9 ink\u00e1bb a t\u00e1pcsatorna-ny\u00e1lkah\u00e1rtya \u00e1llapot\u00e1val, azaz a felsz\u00edv\u00f3d\u00e1s\n                    zavar\u00e1val \u00e9s\/vagy a t\u00e1pl\u00e1lkoz\u00e1si s\u00e9ma v\u00e1ltoz\u00e1s\u00e1val lehet \u00f6sszef\u00fcgg\u00e9sben, hiszen\n                    az els\u0151 esetben nem, m\u00edg a m\u00e1sodik esetben \u00f6sszef\u00fcgg\u00e9s volt kimutathat\u00f3 a\n                    cs\u00f6kkent sz\u00e9rum\u00e9rt\u00e9k \u00e9s a ny\u00e1ltermel\u00e9s cs\u00f6kken\u00e9se k\u00f6z\u00f6tt is. Orv Hetil. 2024;\n                    165(4): 147\u2013154.\n                  <\/jats:p>","DOI":"10.1556\/650.2024.32951","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2024,1,28]],"date-time":"2024-01-28T11:19:30Z","timestamp":1706440770000},"page":"147-154","update-policy":"https:\/\/doi.org\/10.1556\/policypage.crossmark.crossref.2","source":"Crossref","is-referenced-by-count":1,"title":["A B12-vitamin-, a vas-, a folsav-, a homocisztein-, valamint a D3-vitamin-sz\u00e9rumszintek lehets\u00e9ges \u00f6sszef\u00fcgg\u00e9sei sz\u00e1jsz\u00e1razs\u00e1gban \u00e9s\/vagy Sj\u00f6gren-szindr\u00f3m\u00e1ban szenved\u0151 hazai betegpopul\u00e1ci\u00f3ban"],"prefix":"10.1556","volume":"165","author":[{"given":"Gy\u00f6rgy","family":"T\u00f3th","sequence":"first","affiliation":[{"name":"Semmelweis Egyetem, Fogorvostudom\u00e1nyi Kar, Propedeutikai Tansz\u00e9k Budapest, Szentkir\u00e1lyi u. 47., 1085 Magyarorsz\u00e1g"}],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Csilla","family":"Erdei","sequence":"additional","affiliation":[{"name":"Semmelweis Egyetem, Fogorvostudom\u00e1nyi Kar, Propedeutikai Tansz\u00e9k Budapest, Szentkir\u00e1lyi u. 47., 1085 Magyarorsz\u00e1g"}],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Anna","family":"D\u00e9zsi","sequence":"additional","affiliation":[{"name":"Semmelweis Egyetem, Fogorvostudom\u00e1nyi Kar, Propedeutikai Tansz\u00e9k Budapest, Szentkir\u00e1lyi u. 47., 1085 Magyarorsz\u00e1g"}],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Orsolya","family":"N\u00e9meth","sequence":"additional","affiliation":[{"name":"Semmelweis Egyetem, Fogorvostudom\u00e1nyi Kar, Fog\u00e1szati \u00e9s Sz\u00e1jseb\u00e9szeti Oktat\u00f3 Int\u00e9zet Budapest Magyarorsz\u00e1g"}],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Alexandra","family":"Kov\u00e1cs","sequence":"additional","affiliation":[{"name":"Semmelweis Egyetem, Fogorvostudom\u00e1nyi Kar, Helyre\u00e1ll\u00edt\u00f3 Fog\u00e1szati \u00e9s Endodonciai Klinika Budapest Magyarorsz\u00e1g"}],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Emese Vir\u00e1g","family":"Kiss","sequence":"additional","affiliation":[{"name":"Orsz\u00e1gos Mozg\u00e1sszervi Int\u00e9zet Budapest Magyarorsz\u00e1g"},{"name":"Semmelweis Egyetem, \u00c1ltal\u00e1nos Orvostudom\u00e1nyi Kar, Belgy\u00f3gy\u00e1szati \u00e9s Hematol\u00f3giai Klinika, Mozg\u00e1sszervi \u00e9s Reumatol\u00f3giai Prevenci\u00f3s Tansz\u00e9ki Csoport Budapest Magyarorsz\u00e1g"}],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Krisztina","family":"M\u00e1rton","sequence":"additional","affiliation":[{"name":"Semmelweis Egyetem, Fogorvostudom\u00e1nyi Kar, Propedeutikai Tansz\u00e9k Budapest, Szentkir\u00e1lyi u. 47., 1085 Magyarorsz\u00e1g"}],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]}],"member":"425","reference":[{"key":"R1","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Kiss E, Dank\u00f3 K, S\u00fct\u0151 G, et al. Shared and distinctive\n                    characteristics of systemic autoimmune disorders. [A sziszt\u00e9m\u00e1s autoimmun\n                    betegs\u00e9gek k\u00f6z\u00f6s \u00e9s elt\u00e9r\u0151 saj\u00e1toss\u00e1gai.] Orv Hetil. 2007; 148(Suppl 1): 44\u201351.\n                    [Hungarian]","DOI":"10.1556\/oh.2007.28035"},{"key":"R2","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Brito-Zer\u00f3n P, Retamoso S, Ramos-Casals R. Sj\u00f6gren syndrome.\n                    (S\u00edndrome de Sj\u00f6gren.) Med Clin (Barc.) 2023; 160: 163\u2013171. [English,\n                    Spanish]","DOI":"10.1016\/j.medcli.2022.10.007"},{"key":"R3","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Stack KM, Papas AS. Xerostomia: etiology and clinical management.\n                    Nutr Clin Care 2001; 4: 15\u201321.","DOI":"10.1046\/j.1523-5408.2001.00103.x"},{"key":"R4","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Sun A, Lin HP, Wang YP, et al. Significant association of deficiency\n                    of hemoglobin, iron and vitamin B12, high homocysteine level, and gastric\n                    parietal cell antibody positivity with atrophic glossitis. J Oral Pathol Med\n                    2012; 41: 500\u2013504.","DOI":"10.1111\/j.1600-0714.2011.01122.x"},{"key":"R5","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Chiang CP, Chang JY, Wang YP, et al. Atrophic glossitis: Etiology,\n                    serum autoantibodies, anemia, hematinic deficiencies, hyperhomocysteinemia, and\n                    management. J Formos Med Assoc 2020; 119: 774\u2013780.","DOI":"10.1016\/j.jfma.2019.04.015"},{"key":"R6","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Garcia-Carrasco M, Jim\u00e9nez-Herrera EA, G\u00e1lvez-Romero JL, et al.\n                    Vitamin D and Sj\u00f6gren syndrome. Autoimmun Rev. 2017; 16:\n                    587\u2013593.","DOI":"10.1016\/j.autrev.2017.04.004"},{"key":"R7","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"S\u00eerbe C, Rednic S, Grama A, et al. An update on the effects of\n                    vitamin D on the immune system and autoimmune diseases. Int J Mol Sci. 2022; 23:\n                    9784.","DOI":"10.3390\/ijms23179784"},{"key":"R8","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Poly\u00e1k \u00c9, M\u00fcller H, Figler M, et al. The role of dietary factors and\n                    nutrients in rheumatoid arthritis. [\u00c9trendi t\u00e9nyez\u0151k \u00e9s t\u00e1panyagok szerepe\n                    rheumatoid arthritisben.] Orv Hetil. 2023; 164: 1052\u20131061.\n                    [Hungarian]","DOI":"10.1556\/650.2023.32797"},{"key":"R9","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Urbanski G, Chabrun F, Schaepelynck B, et al. Association of primary\n                    Sj\u00f6gren\u2019s syndrome and vitamin B12 deficiency: a cross-sectional case-control\n                    study. J Clin Med 2020; 9: 4063.","DOI":"10.3390\/jcm9124063"},{"key":"R10","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Stanisic D, George AK, Smolenkova I, et al. Hyperhomocysteinemia: an\n                    instigating factor for periodontal disease. Can J Physiol Pharmacol 2021; 99:\n                    115\u2013123.","DOI":"10.1139\/cjpp-2020-0224"},{"key":"R11","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Pelucchi C, Talamini R, Negri E, et al. Folate intake and risk of\n                    oral and pharyngeal cancer. Ann Oncol. 2003; 14: 1677\u20131681.","DOI":"10.1093\/annonc\/mdg448"},{"key":"R12","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Lundst\u00f6rm IM, Lindstr\u00f6m FD. Iron and vitamin deficiencies, endocrine\n                    and immune status in patients with primary Sj\u00f6gren\u2019s syndrome. Oral Dis. 2001;\n                    7: 144\u2013149.","DOI":"10.1034\/j.1601-0825.2001.0070302.x"},{"key":"R13","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Vrielinck LJ, van Parys G, van Damme B, et al. Sicca syndrome with\n                    iron deposition in the salivary glands. Int J Oral Maxillofac Surg. 1988; 17:\n                    11\u201313.","DOI":"10.1016\/S0901-5027(88)80220-0"},{"key":"R14","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Shiboski CH, Shiboski SC, Seror R, et al. 2016 American College of\n                    Rheumatology\/European League Against Rheumatism classification criteria for\n                    primary Sjogren\u2019s syndrome: A consensus and data-driven methodology involving\n                    three international patient cohorts. Arthritis Rheumatol. 2017; 69:\n                    35\u201345.","DOI":"10.1002\/art.39859"},{"key":"R15","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Collins LM, Dawes C. The surface area of the adult human mouth and\n                    thickness of the salivary film covering the teeth and oral mucosa. J Dent Res\n                    1987; 66: 1300\u20131302.","DOI":"10.1177\/00220345870660080201"},{"key":"R16","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Wolff M, Kleinberg I. Oral mucosal wetness in hypo- and\n                    normosalivators. Arch Oral Biol. 1998; 43: 455\u2013462.","DOI":"10.1016\/S0003-9969(98)00022-3"},{"key":"R17","unstructured":"Sreebny LM. Xerostomia: diagnosis, management and clinical\n                    complications. In: Edgar WM, Daves C, O\u2019Mullane DM. (eds.) Saliva and oral\n                    health. Second edition. British Dental Association, London, 1996; pp.\n                    43\u201366."},{"key":"R18","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"M\u00e1rton K, Madl\u00e9na M, B\u00e1n\u00f3czy J, et al. Unstimulated whole saliva\n                    flow rate in relation to sicca symptoms in Hungary. Oral Dis. 2008; 14:\n                    472\u2013477.","DOI":"10.1111\/j.1601-0825.2007.01404.x"},{"key":"R19","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Radi\u0107 M, Kolak E, \u0110oga\u0161 H, et al. Vitamin D and Sj\u00f6gren\u2019s disease:\n                    revealing the connections \u2013 a systematic review and meta-analysis. Nutrients\n                    2013; 15: 497.","DOI":"10.3390\/nu15030497"},{"key":"R20","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Erten \u015e, \u015eahin A, Altuno\u011flu A, et al. Comparison of plasma vitamin D\n                    levels in patients with Sj\u00f6gren\u2019s syndrome and healthy subjects. Int J Rheum\n                    Dis. 2015; 18: 70\u201375.","DOI":"10.1111\/1756-185X.12298"},{"key":"R21","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Athanassiou P, Mavragani C, Athanassiou L, et al. Vitamin D\n                    deficiency in primary Sj\u00f6gren\u2019s syndrome: association with clinical\n                    manifestations and immune activation markers. Mediterr J Rheumatol. 2022; 33:\n                    106\u2013108.","DOI":"10.31138\/mjr.33.1.106"},{"key":"R22","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Evans E, Piccio L, Cross AH. Use of vitamins and dietary supplements\n                    by patients with multiple sclerosis: a review. JAMA Neurol. 2018; 75:\n                    1013\u20131021.","DOI":"10.1001\/jamaneurol.2018.0611"},{"key":"R23","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Z\u00f6ld E, Szodoray P, Kappelmayer J, et al. Impaired regulatory T-cell\n                    homeostasis due to vitamin D deficiency in undifferentiated connective tissue\n                    disease. Scand J Rheumatol. 2010; 39: 490\u2013497.","DOI":"10.3109\/03009741003781951"},{"key":"R24","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Mahajan, Kulkarni R, Stoopler ET. Gastroesophageal reflux disease\n                    and oral health: a narrative review. Spec Care Dentist 2022; 42:\n                    555\u2013564.","DOI":"10.1111\/scd.12726"}],"container-title":["Orvosi Hetilap"],"original-title":[],"link":[{"URL":"https:\/\/www.akjournals.com\/view\/journals\/650\/165\/4\/article-p147.xml","content-type":"text\/html","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"https:\/\/www.akjournals.com\/downloadpdf\/journals\/650\/165\/4\/article-p147.xml","content-type":"text\/html","content-version":"vor","intended-application":"syndication"},{"URL":"https:\/\/www.akjournals.com\/downloadpdf\/journals\/650\/165\/4\/article-p147.xml","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2026,7,27]],"date-time":"2026-07-27T14:28:58Z","timestamp":1785162538000},"score":1,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/www.akjournals.com\/view\/journals\/650\/165\/4\/article-p147.xml"}},"subtitle":[],"short-title":[],"issued":{"date-parts":[[2024,1,28]]},"references-count":24,"journal-issue":{"issue":"4"},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.1556\/650.2024.32951","relation":{},"ISSN":["0030-6002","1788-6120"],"issn-type":[{"value":"0030-6002","type":"print"},{"value":"1788-6120","type":"electronic"}],"subject":[],"published":{"date-parts":[[2024,1,28]]}}}