{"status":"ok","message-type":"work","message-version":"1.0.0","message":{"indexed":{"date-parts":[[2026,8,18]],"date-time":"2026-08-18T03:15:51Z","timestamp":1787022951673,"version":"build-2736575974"},"reference-count":34,"publisher":"Akademiai Kiado Zrt.","issue":"16","license":[{"start":{"date-parts":[[2025,4,20]],"date-time":"2025-04-20T00:00:00Z","timestamp":1745107200000},"content-version":"unspecified","delay-in-days":0,"URL":"http:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by\/4.0\/"}],"content-domain":{"domain":["www.akjournals.com"],"crossmark-restriction":true},"short-container-title":["OH"],"published-print":{"date-parts":[[2025,4,20]]},"abstract":"<jats:p>\n                    <jats:italic>Bevezet\u00e9s:<\/jats:italic>\n                    A fog\u00e1gy sz\u00f6veteinek progressz\u00edv destrukci\u00f3j\u00e1val j\u00e1r\u00f3\n                    parodontitis a 40 \u00e9v feletti koroszt\u00e1lyban az egyik leggyakoribb fog\u00e1szati\n                    megbeteged\u00e9s, amelynek s\u00falyoss\u00e1g\u00e1t a diabetes mellitus jelent\u0151sen fokozhatja.\n                    <jats:italic>C\u00e9lkit\u0171z\u00e9s:<\/jats:italic>\n                    A jelen tanulm\u00e1nyban c\u00e9lunk volt olyan, ny\u00e1lban\n                    m\u00e9rhet\u0151 biomarkerek (glutam\u00e1t-ox\u00e1lacet\u00e1t-transzamin\u00e1z [GOT], C-reakt\u00edv protein\n                    [CRP] \u00e9s albumin) vizsg\u00e1lata, amelyek esetleg seg\u00edthetik a parodontalis\n                    k\u00f3rfolyamatok progresszi\u00f3j\u00e1nak meg\u00edt\u00e9l\u00e9s\u00e9t cukorbetegs\u00e9gben.\n                    <jats:italic>M\u00f3dszer:<\/jats:italic>\n                    A vizsg\u00e1latban r\u00e9szt vev\u0151ket a Debreceni Egyetem\n                    Fogorvostudom\u00e1nyi Kara Parodontol\u00f3giai Tansz\u00e9k\u00e9nek szakrendel\u00e9s\u00e9n megjelent\n                    betegek k\u00f6z\u00fcl v\u00e1lasztottuk ki. A bev\u00e1laszt\u00e1si krit\u00e9riumok alapj\u00e1n 18 f\u0151, 2-es\n                    t\u00edpus\u00fa diabetes mellitusban szenved\u0151 beteget \u00e9s 19 nem diabeteses szem\u00e9lyt\n                    (kontrollcsoport) vontunk be, akik \u00e1tlag\u00e9letkora 62 \u00b1 9 \u00e9v volt. Az anamn\u00e9zis\n                    r\u00f6gz\u00edt\u00e9se ut\u00e1n nyugalmi ny\u00e1lmint\u00e1t gy\u0171jt\u00f6tt\u00fcnk, \u00e9s megt\u00f6rt\u00e9nt a parodontalis\n                    statust \u00e9rt\u00e9kel\u0151 sz\u0171r\u0151vizsg\u00e1lat. A rutin laborat\u00f3riumi vizsg\u00e1latok sor\u00e1n a\n                    ny\u00e1lmint\u00e1kban meghat\u00e1roztuk a GOT-aktivit\u00e1st, a CRP- \u00e9s az albuminkoncentr\u00e1ci\u00f3t.\n                    ROC-g\u00f6rbe-anal\u00edzissel a g\u00f6rbe alatti ter\u00fclet (AUC) \u00e9rt\u00e9ke alapj\u00e1n tov\u00e1bb\n                    \u00e9rt\u00e9kelt\u00fck a GOT diagnosztikai hasznoss\u00e1g\u00e1t.\n                    <jats:italic>Eredm\u00e9nyek:<\/jats:italic>\n                    A\n                    diabeteses betegek ny\u00e1lmint\u00e1iban m\u00e9rt GOT-aktivit\u00e1si \u00e9rt\u00e9kek jelent\u0151sen\n                    nagyobbak voltak a kontrollcsoporthoz k\u00e9pest (56 [44\u2013107]\n                    <jats:italic>vs.<\/jats:italic>\n                    33 [14\u201364] U\/l, P = 0,02), ugyanakkor a HgbA\n                    <jats:sub>1c<\/jats:sub>\n                    -\u00e9rt\u00e9kek \u00e9s a\n                    ny\u00e1l-GOT-szintek k\u00f6z\u00f6tt nem volt szignifik\u00e1ns \u00f6sszef\u00fcgg\u00e9s. A ny\u00e1lmint\u00e1kban az\n                    emelkedett GOT-\u00e9rt\u00e9kek m\u00e9gis a diabetes mellitus \u00e9s a parodontitis egy\u00fcttes\n                    jelenl\u00e9t\u00e9nek tulajdon\u00edthat\u00f3k, mivel azokn\u00e1l a cukorbetegekn\u00e9l tapasztaltunk m\u00e9g\n                    nagyobb GOT-aktivit\u00e1st (92 [55\u2013154]\n                    <jats:italic>vs.<\/jats:italic>\n                    48 [31\u201355] U\/l, P =\n                    0,019), akikn\u00e9l parodontitis (n = 13) alakult ki, \u00f6sszehasonl\u00edtva az enyh\u00e9bb\n                    fok\u00fa fog\u00ednygyullad\u00e1st (gingivitis) mutat\u00f3 alcsoporttal (n = 5). Ezzel szemben a\n                    cukorbetegek ny\u00e1lmint\u00e1i a kontrollcsoporthoz k\u00e9pest nem mutattak jelent\u0151s\n                    elt\u00e9r\u00e9st a CRP- \u00e9s az albuminszintekben, valamint cukorbetegs\u00e9gben az \u00e9letkor\n                    nem befoly\u00e1solta a GOT-eredm\u00e9nyeket (r = 0,217, P = 0,415). V\u00e9g\u00fcl a\n                    ROC-g\u00f6rbe-anal\u00edzis alapj\u00e1n a ny\u00e1lban m\u00e9rt GOT 49 U\/l-es k\u00fcsz\u00f6b\u00e9rt\u00e9k mellett\n                    k\u00e9pes volt elk\u00fcl\u00f6n\u00edteni egym\u00e1st\u00f3l a gingivitises \u00e9s a parodontitises\n                    alcsoportokat (AUC: 0,803, P = 0,005).\n                    <jats:italic>K\u00f6vetkeztet\u00e9s:<\/jats:italic>\n                    A ny\u00e1lban\n                    m\u00e9rhet\u0151 GOT-enzim-aktivit\u00e1s potenci\u00e1lis laborat\u00f3riumi biomarker lehet a\n                    parodontalis folyamat hat\u00e9kony vizsg\u00e1lat\u00e1ra diabeteses betegekben. Orv Hetil.\n                    2025; 166(116): 613\u2013622.\n                  <\/jats:p>","DOI":"10.1556\/650.2025.33277","type":"journal-article","created":{"date-parts":[[2025,5,5]],"date-time":"2025-05-05T04:54:25Z","timestamp":1746420865000},"page":"613-622","update-policy":"https:\/\/doi.org\/10.1556\/policypage.crossmark.crossref.2","source":"Crossref","is-referenced-by-count":1,"title":["A parodontitis progresszi\u00f3j\u00e1t jelz\u0151 potenci\u00e1lis biomarkerek (GOT, CRP \u00e9s albumin) \u00e9rt\u00e9kel\u00e9se 2-es t\u00edpus\u00fa cukorbetegek ny\u00e1lmint\u00e1iban"],"prefix":"10.1556","volume":"166","author":[{"given":"Zsolt","family":"Fejes","sequence":"first","affiliation":[{"name":"Debreceni Egyetem, \u00c1ltal\u00e1nos Orvostudom\u00e1nyi Kar, Laborat\u00f3riumi Medicina Int\u00e9zet Debrecen, Nagyerdei krt. 98., 4032 Magyarorsz\u00e1g"}],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Alma","family":"F\u00e1bi\u00e1n","sequence":"additional","affiliation":[{"name":"Debreceni Egyetem, Fogorvostudom\u00e1nyi Kar, Szak- \u00e9s Tov\u00e1bbk\u00e9pz\u00e9s Debrecen Magyarorsz\u00e1g"}],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Anita","family":"Bartha-Tat\u00e1r","sequence":"additional","affiliation":[{"name":"Debreceni Egyetem, \u00c1ltal\u00e1nos Orvostudom\u00e1nyi Kar, Laborat\u00f3riumi Medicina Int\u00e9zet Debrecen, Nagyerdei krt. 98., 4032 Magyarorsz\u00e1g"}],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"B\u00e9la","family":"Nagy","sequence":"additional","affiliation":[{"name":"Debreceni Egyetem, \u00c1ltal\u00e1nos Orvostudom\u00e1nyi Kar, Laborat\u00f3riumi Medicina Int\u00e9zet Debrecen, Nagyerdei krt. 98., 4032 Magyarorsz\u00e1g"}],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]},{"given":"Istv\u00e1n","family":"Varga","sequence":"additional","affiliation":[{"name":"Debreceni Egyetem, Fogorvostudom\u00e1nyi Kar, Parodontol\u00f3giai Nem \u00d6n\u00e1ll\u00f3 Tansz\u00e9k Debrecen Magyarorsz\u00e1g"}],"role":[{"vocabulary":"crossref","role":"author"}]}],"member":"425","reference":[{"key":"R1","unstructured":"Gera I. (ed.) Periodontology. [Gera I. (szerk.) Parodontol\u00f3gia].\n                    Semmelweis Kiad\u00f3, Budapest, 2009. [Hungarian]"},{"key":"R2","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Palumbo A. The anatomy and physiology of the healthy periodontium.\n                    Gingival diseases: their aetiology, prevention and treatment. InTech. 2011;\n                    1\u201322.","DOI":"10.5772\/25275"},{"key":"R3","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Szab\u00f3 B, T Szab\u00f3 V, Fr\u00e1ter M. Application of digital technique in\n                    the diagnosis of periodontal diseases and in surgical planning. [Digit\u00e1lis\n                    technika alkalmaz\u00e1sa parodontalis betegs\u00e9gek diagn\u00f3zis\u00e1ban \u00e9s a seb\u00e9szi megold\u00e1s\n                    tervez\u00e9s\u00e9ben.] Orv Hetil. 2022; 163: 1005\u20131011. [Hungarian]","DOI":"10.1556\/650.2022.32495"},{"key":"R4","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Kinane DF. Causation and pathogenesis of periodontal disease.\n                    Periodontol 2000. 2001; 25: 8\u201320.","DOI":"10.1034\/j.1600-0757.2001.22250102.x"},{"key":"R5","unstructured":"V\u00e1lyi P, Farkas K, Tripolszki K, et al. European recurrent missense\n                    mutation in a Hungarian pedigree with Papillon-Lef\u00e8vre syndrome. [Rekurrens\n                    eur\u00f3pai misszensz mut\u00e1ci\u00f3 egy magyar Papillon\u2013Lef\u00e8vre-szindr\u00f3m\u00e1ban szenved\u0151\n                    csal\u00e1dban.] Fogorv Szle. 2014; 107: 87\u201392. [Hungarian]"},{"key":"R6","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Nov\u00e1k T, Radnai M, Kozinszky Z, et al. Effect of the treatment of\n                    periodontal disease on the outcome of pregnancy. [Fog\u00e1gybetegs\u00e9g kezel\u00e9s\u00e9nek\n                    hat\u00e1sa a terhess\u00e9g kimenetel\u00e9re.] Orv Hetil. 2018; 159: 978\u2013984.\n                    [Hungarian]","DOI":"10.1556\/650.2018.31103"},{"key":"R7","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Kwon T, Lamster IB, Levin L. Current concepts in the management of\n                    periodontitis. Int Dent J. 2021; 71: 462\u2013476.","DOI":"10.1111\/idj.12630"},{"key":"R8","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Gillespie KM. Type 1 diabetes: pathogenesis and prevention. CMAJ\n                    2006; 175: 165\u2013170.","DOI":"10.1503\/cmaj.060244"},{"key":"R9","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Preshaw PM, Alba AL, Herrera D, et al. Periodontitis and diabetes: a\n                    two-way relationship. Diabetologia 2012; 55: 21\u201331.","DOI":"10.1007\/s00125-011-2342-y"},{"key":"R10","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Wu CZ, Yuan YH, Liu HH, et al. Epidemiologic relationship between\n                    periodontitis and type 2 diabetes mellitus. BMC Oral Health 2020; 20:\n                    204.","DOI":"10.1186\/s12903-020-01180-w"},{"key":"R11","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Nibali L, Gkranias N, Mainas G, et al. Periodontitis and implant\n                    complications in diabetes. Periodontol 2000. 2022; 90: 88\u2013105.","DOI":"10.1111\/prd.12451"},{"key":"R12","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Deshpande K, Jain A, Sharma R, et al. Diabetes and periodontitis. J\n                    Indian Soc Periodontol. 2010; 14: 207\u2013212.","DOI":"10.4103\/0972-124X.76917"},{"key":"R13","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Korte DL, Kinney J. Personalized medicine: an update of salivary\n                    biomarkers for periodontal diseases. Periodontol 2000. 2016; 70:\n                    26\u201337.","DOI":"10.1111\/prd.12103"},{"key":"R14","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Rao PV, Laurie A, Bean ES, et al. Salivary protein glycosylation as\n                    a noninvasive biomarker for assessment of glycemia. J Diabetes Sci Technol.\n                    2015; 9: 97\u2013104.","DOI":"10.1177\/1932296814554414"},{"key":"R15","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Patil PB, Patil BR. Saliva: A diagnostic biomarker of periodontal\n                    diseases. J Indian Soc Periodontol. 2011; 15: 310\u2013317.","DOI":"10.4103\/0972-124X.92560"},{"key":"R16","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Humphrey SP, Williamson RT. A review of saliva: normal composition,\n                    flow, and function. J Prosthet Dent. 2001; 85: 162\u2013169.","DOI":"10.1067\/mpr.2001.113778"},{"key":"R17","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Lendvai-Emmert D, Emmert V, Fusz K, et al. Diagnostic challenges in\n                    pediatric cow\u2019s milk protein allergy. [A gyermekkori teh\u00e9ntejfeh\u00e9rje-allergia\n                    diagnosztikai kih\u00edv\u00e1sai.] Orv Hetil. 2019; 160: 1311\u20131318.\n                    [Hungarian]","DOI":"10.1556\/650.2019.31458"},{"key":"R18","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Aps JK, Martens LC. The physiology of saliva and transfer of drugs\n                    into saliva. Forensic Sci Int. 2005; 150: 119\u2013131.","DOI":"10.1016\/j.forsciint.2004.10.026"},{"key":"R19","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Miller CS, Ding X, Dawson DR 3rd, et al. Salivary biomarkers for\n                    discriminating periodontitis in the presence of diabetes. J Clin Periodontol.\n                    2021; 48: 216\u2013225.","DOI":"10.1111\/jcpe.13393"},{"key":"R20","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Podzimek S, Vondrackova L, Duskova J, et al. Salivary markers for\n                    periodontal and general diseases. Dis Markers 2016; 2016:\n                    9179632.","DOI":"10.1155\/2016\/9179632"},{"key":"R21","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Patil AS, Ranganath V, Kumar CN, et al. Evaluation of salivary\n                    biomarkers of periodontitis among smokers and nonsmokers: a novel study. J\n                    Family Med Prim Care 2020; 9: 1136\u20131142.","DOI":"10.4103\/jfmpc.jfmpc_937_19"},{"key":"R22","unstructured":"Nagy G. (ed.) Diseases of salivary glands. [Nagy G. (szerk).\n                    Ny\u00e1lmirigybetegs\u00e9gek]. Medicina K\u00f6nyvkiad\u00f3, Budapest, 2000.\n                    [Hungarian]"},{"key":"R23","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Casanova L, Hughes FJ, Preshaw PM. Diabetes and periodontal disease:\n                    a two-way relationship. Br Dent J. 2014; 217: 433\u2013437.","DOI":"10.1038\/sj.bdj.2014.907"},{"key":"R24","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Kammerhofer G, Somogyi KS, Bicz\u00f3 Z, et al. Relation between\n                    medication-related jaw necrosis and blood glucose levels. A retrospective\n                    epidemiological study. [A gy\u00f3gyszer okozta \u00e1llcsontnekr\u00f3zis \u00e9s a v\u00e9rcukorszint\n                    kapcsolata. Retrospekt\u00edv epidemiol\u00f3giai vizsg\u00e1lat.] Orv Hetil. 2022; 163:\n                    599\u2013605. [Hungarian]","DOI":"10.1556\/650.2022.32445"},{"key":"R25","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Kassab A, Ayed Y, Elsayed SA, et al. Glycated hemoglobin influence\n                    on periodontal status, pathogens and salivary interleukins in type II diabetic\n                    Tunisian subjects with chronic periodontitis. J Dent Sci. 2021; 16:\n                    614\u2013620.","DOI":"10.1016\/j.jds.2020.09.018"},{"key":"R26","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Sundar C, Ramalingam S, Mohan V, et al. Periodontal therapy as an\n                    adjunctive modality for HbA1c reduction in type-2 diabetic patients. J Educ\n                    Health Promot. 2018; 7: 152.","DOI":"10.4103\/jehp.jehp_66_18"},{"key":"R27","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Engebretson SP, Hyman LG, Michalowicz BS. The effect of nonsurgical\n                    periodontal therapy on hemoglobin A1c levels in persons with type 2 diabetes and\n                    chronic periodontitis: a randomized clinical trial. JAMA 2013; 310:\n                    2523\u20132532.","DOI":"10.1001\/jama.2013.282431"},{"key":"R28","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Totan A, Greabu M, Totan C, et al. Salivary aspartate\n                    aminotransferase, alanine aminotransferase and alkaline phosphatase: possible\n                    markers in periodontal diseases? Clin Chem Lab Med. 2006; 44:\n                    612\u2013615.","DOI":"10.1515\/CCLM.2006.096"},{"key":"R29","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Alsaykhan K, Khan NS, Aljumah MI. Comparative evaluation of salivary\n                    enzyme in patients with gingivitis and periodontitis: a clinical-biochemical\n                    study. Cureus 2022; 14: e20991.","DOI":"10.7759\/cureus.20991"},{"key":"R30","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Cesco RT, Ito IY, de Albuquerque RF. Jr. Levels of aspartate\n                    aminotransferase (AST) in saliva of patients with different periodontal\n                    conditions. J Clin Periodontol. 2003; 30: 752\u2013755.","DOI":"10.1034\/j.1600-051X.2003.00373.x"},{"key":"R31","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Meurman JH, Rantonen P, Pajukoski H, et al. Salivary albumin and\n                    other constituents and their relation to oral and general health in the elderly.\n                    Oral Surg Oral Med Oral Pathol Oral Radiol Endod. 2002; 94:\n                    432\u2013438.","DOI":"10.1067\/moe.2002.122345"},{"key":"R32","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Seniya KM, Baiju KV, Ambili R. Evaluation of salivary glycated\n                    albumin in periodontitis patients with and without type 2 diabetes mellitus and\n                    its changes with non-surgical periodontal therapy. Niger J Clin Pract. 2023; 26:\n                    1257\u20131263.","DOI":"10.4103\/njcp.njcp_503_22"},{"key":"R33","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Gomes-Filho IS, Freitas Coelho JM, da Cruz SS, et al. Chronic\n                    periodontitis and C-reactive protein levels. J Periodontol. 2011; 82:\n                    969\u2013978.","DOI":"10.1902\/jop.2010.100511"},{"key":"R34","doi-asserted-by":"crossref","unstructured":"Had\u017ei\u0107 Z, Puhar I. C-reactive protein in saliva of non-smoking\n                    patients with periodontitis (a pilot study). J Health Sci. 2021; 11:\n                    98\u2013101.","DOI":"10.17532\/jhsci.2021.1327"}],"container-title":["Orvosi Hetilap"],"original-title":[],"link":[{"URL":"https:\/\/www.akjournals.com\/view\/journals\/650\/166\/16\/article-p613.xml","content-type":"text\/html","content-version":"vor","intended-application":"text-mining"},{"URL":"https:\/\/www.akjournals.com\/downloadpdf\/journals\/650\/166\/16\/article-p613.xml","content-type":"text\/html","content-version":"vor","intended-application":"syndication"},{"URL":"https:\/\/www.akjournals.com\/downloadpdf\/journals\/650\/166\/16\/article-p613.xml","content-type":"unspecified","content-version":"vor","intended-application":"similarity-checking"}],"deposited":{"date-parts":[[2026,7,30]],"date-time":"2026-07-30T09:07:49Z","timestamp":1785402469000},"score":1,"resource":{"primary":{"URL":"https:\/\/www.akjournals.com\/view\/journals\/650\/166\/16\/article-p613.xml"}},"subtitle":[],"short-title":[],"issued":{"date-parts":[[2025,4,20]]},"references-count":34,"journal-issue":{"issue":"16"},"URL":"https:\/\/doi.org\/10.1556\/650.2025.33277","relation":{},"ISSN":["0030-6002","1788-6120"],"issn-type":[{"value":"0030-6002","type":"print"},{"value":"1788-6120","type":"electronic"}],"subject":[],"published":{"date-parts":[[2025,4,20]]}}}